Koos Staal over gemeentehuis

Ook de bekende Harense grafisch ontwerper Koos Staal reageert op de lopende ‘stemmingsronde’ rond de bouw van het nieuwe gemeentehuis. Hij vindt dat de gemeente op andermans kosten wegloopt voor de eigen verantwoordelijkheid om tot de juiste keuze te komen.Hij schrijft:

Idols in de Parel

Haren, vorige week. ’s Ochtends rij ik over de Rijksstraatweg en ontwaar midden op het plaveisel met witte verf gespoten teksten. Wat is dit? ’n Teken van protest? Een even spontane als wanhopige oproep van een radeloze burger die als laatste redmiddel ziet z’n boodschap ’s nachts dan maar op de straat te kalken… teneinde via deze weg aandacht te trekken?
Leesbaar is het in elk geval niet voor de passant. Die zal af- of uit moeten stappen en met gevaar voor lijf en leden de rijbaan oplopen om te kunnen lezen…:

Kies het nieuwe gemeentehuis
5 architecten, 5 visies

Een schoonheidswedstrijd voor de keuze van een gemeentehuisontwerp? Even verderop zie ik een fors spandoek met dezelfde boodschap op het huidige gemeentehuis. Men is in dit huis duidelijk trots op deze actie. Voor de burger, met de burger!
Haren op in de vaart der volkeren… Jan en alleman mogen allemaal kiezen uit, meepraten over vijf ontwerpen/visies voor een nieuw gemeentehuis. De smaak van de meerderheid wordt tot norm verheven, de politiek komt naar ons toe en is nu al overtuigd van de juistheid van onze mening aldus de verantwoordelijke wethouder: ‘Het moet wel heel erg gek lopen, wil de (selectie)commissie een andere keuze maken dan de bevolking’

Het gaat om plannen/ontwerpen die zijn verkregen via een openbare inschrijving, en vervolgens werden vijf door de deskundige jury geselecteerde architecten uitgenodigd een plan te maken in een onbetaalde competitie.
Anderen vragen onbetaald mee te doen aan zo’n competitie, is een bedenkelijke verschijnsel dat, ingegeven door een combinatie van europese regelgeving, zuinigheid en onzekerheid over eigen keuzes, helaas in de ambtelijke wereld enorm populair is.
Zo krijg je voor geen geld meerdere uitgewerkte plannen en als klap op de vuurpijl kun je de iedereen vragen mee te kijken en te oordelen. ‘Kostenneutraal’ respecteert men zo de wil van de burgers en maakt men als bestuur mooie sier als eigentijdse zelfbewuste democraten die kennelijk geen stap willen zetten zonder onze toestemming en betrokkenheid.
Als dat geen win-win situatie is?!

En toch deugt het om twee redenen niet:

> Het is mooi weer spelen op andermans kosten door een onder- of onbetaalde competitie uit te schrijven.
In Groningen zijn tenminste de deelnemende bureaus voor de keuze van het Forum-ontwerp betaald voor inspanningen.
Recentelijk in Assen bij de plan-keuze voor de uitbreiding van het Drents Museum idem dito.
Dat is het minste wat je van de zorgzame overheid mag verwachten. Eerlijk betalen voor verricht werk waar je zelf om vraagt.
Wie als gemeente belang hecht aan het kunnen kiezen uit meerdere uitgewerkte plannen moet vervolgens ook zo flink zijn om de financiele consequenties daarvan te dragen. In Haren ontbreekt kennelijk dat besef.

> Het is bovendien afschuiven van verantwoordelijkheid.
Gemeentebestuur hebben we niet gekozen om, als het hun zo uitkomt, de verantwoordelijkheid voor een keuze af te wentelen op de bevolking. Dat gebeurt ook niet in andere kwesties rond bijv. huisvesting van asielzoekers, verhoging der belastingen of de kleur van de gemeentelijke website-pagina’s of veegwagens.
Het gemeentebestuur moet ophouden met deze populaire onzin en haar verantwoordelijkheid nemen, zich deskundig laten informeren/adviseren en zelf kiezen op basis van goede smaak en argumenten. Daarvoor zijn ze ingehuurd en niet om ons lastig te vallen met dit soort modieuze schijndemocratie die niemand iets kost behalve de deelnemende architecten.

Ik ga morgen banketbakker Rodenburg ’s vragen speciaal voor mij vijf verschillende, originele taarten te verzinnen en te bakken.
Vervolgens laat ik met een royaal gebaar m’n hele gezin, en de buurvrouw, van alle vijf taarten uitgebreid proeven.
Alleen de populairste taart gaan we betalen, de andere aangegeten taarten mag de bakker zelf weggooien…
Dat laatste moet ik ook maar gaan doen met mijn stembiljet…

Koos Staal,
grafisch ontwerper

Koos Staal