Opinie: Groen Links somber over zelfstandig Haren
Door Hans Sietsma, Groen Links Haren
Haren: Doornroosje of Assepoester?
Het wordt een lastig debat over de vraag of Haren zelfstandig zal blijven. Er is veel geschreven, maar weinig waar we wat aan hebben. Een echte vergelijking wat zelfstandig zijn of fuseren betekent voor inwoners en de toekomst is nog steeds onmogelijk. Dat is eigenlijk nogal ernstig. Iedereen kan weer terug in de oude loopgraven. Dat stemt treurig. De enige stukken die echt hout snijden gaan over geld. Terwijl het daar niet in de eerste plaats over zou moeten gaan.
Het college van Haren verwacht dat Haren zelfstandig kan blijven. De kritische rapportage van accountant Deloitte weerlegt men met forse bezuinigingsambities. Boven de 1,5 miljoen bezuiniging die de gemeenteraad vorig jaar al vastlegde zou er nog eens 1 miljoen per jaar bezuinigd moeten worden. Het college geeft een flinke lijst met mogelijkheden daarvoor. Maar de invulling komt pas bij de begroting voor 2017. De fractie van GroenLinks vindt dat de inwoners van Haren recht hebben op boter bij de vis: waar gaan de klappen vallen? Minder cultuursubsidies? Zwembad sluiten? Nog minder wegenonderhoud? Waarom mogen we dat niet weten?
Uit de analyses die datzelfde Deloitte heeft gemaakt voor de provincie – maar door dit college niet worden genoemd – blijkt dat er de komende 10-15 jaar onvoldoende ruimte is voor het doen van vervangingsinvesteringen. Als een sportveld of de gemeentewerf of ons dorpscentrum of een dorpshuis groot onderhoud nodig heeft dan is daarvoor onvoldoende geld. Dat betekent dat Haren alleen maar achteruit gaat. Dat zie je niet meteen volgend jaar, maar op de lange termijn. Het college accepteert dit blijkbaar. Ook ruimte voor nieuw beleid is er niet. Alsof de wereld stil staat.
Extra geld ophalen uit de OZB levert niet alleen onvoldoende op (maximaal 8 ton), maar heeft ook een belangrijk nadeel. Onze reserve om tegenvallers op te vangen wordt daardoor lager: meer dan maximaal mag de gemeente niet ophalen. En die risico’s zijn er. Uit recente stukken blijkt dat de inrichting van Haderaplein opnieuw vertraging oploopt, en andere inrichtingsplannen daar kunnen zomaar leiden tot een miljoen minder opbrengsten. Dit college maakt echter gewoon plannen om vrij parkeren mogelijk te maken, wat vier tot vijf ton per jaar kost. Waarvoor geen dekking is. Ook de inrichting van het stationsgebied en het Nesciopark zijn nog lang niet uit de gevarenzone.
Wat GroenLinks nog het meeste zorgen baart is dat de komende bezuiniging in het Sociaal Domein (WMO, langdurige zorg, jeugdzorg) vanuit het rijk al wel is ingeboekt, zonder dat duidelijk is hoe we dat moeten doen. Dat gaat om een bedrag van 2 miljoen euro. Per jaar. Gaan we mensen die een steuntje in de rug nodig hebben in de steek laten?
Het college denkt dat dit allemaal is op te vangen met meer burgerkracht. Maar het stuk daarover is vooral een academische schrijfoefening. Natuurlijk doen burgers in Haren al veel (voor elkaar). Net als overal overigens. Maar de echte vraag is: hoe gaan we zorgen dat dat méér wordt. Want dat moet bezuinigingen opvangen. Verder dan de opmerking dat dat vraagt om een andere ambtelijke cultuur komt men niet. Dat zo’n cultuurverandering tijd kost (die we niet hebben) en geld kost (dat we niet hebben) wordt niet uitgewerkt. De afgelopen jaren heeft GroenLinks meermalen gepleit voor ondersteuning van vrijwilligers, mantelzorgers, BuurtBox, Scouting. ‘Geen geld’ was de standaard reactie van het college.
Kortom: GroenLinks ziet Haren op deze weg in slaap vallen als Doornroosje, met het college als de boze fee die dat wenste: zonder een stevige steun vanuit de gemeente lopen activiteiten terug, loopt de kwaliteit van onze omgeving terug en komt ons sociale gezicht onder druk te staan. Stilstand en achteruitgang.
GroenLinks heeft waardering voor de inzet die het college pleegde in het overleg met Groningen en Ten Boer. Het college spartelde wel hevig tegen – ‘lastig overleg, we willen liever zelfstandig blijven’ zei de burgemeester er meermalen over en tot ergernis van de gesprekspartners – , maar er is uiteindelijk een positief beeld van een gezamenlijke toekomst op papier gekomen. De kwaliteiten van onze dorpen worden goed verwoord. Zaken als behoud van de groene buffer tussen dorpen en Stad, werkwijze in het sociaal domein, voorzieningen en een eigen dorpsraad die in gesprek kan met een eigen wethouder zijn gunstig onthaald. Helaas valt ook hier veel uit te werken. Het valt het college te verwijten dat een paar harde eisen niet al zijn uitonderhandeld. Nu kon dat nog, straks niet meer. Maar helder is in elk geval dat zo’n grote gemeente geen financiële problemen kent zoals Haren die kent en dat het met de kracht en deskundigheid van het bestuur en de ambtenaren wel goed zit. Of Groningen en Ten Boer zin hebben om Assepoester Haren alsnog te omarmen valt te bezien.
4 reacties