College koos eieren voor haar geld en gaat meewerken aan herindeling, hoewel….

Het spoeddebat van gisteren was aangevraagd door de oppositie, die haar gelederen heeft versterkt met de VVD. Het gonsde dat er een motie van wantrouwen tegen het college in lucht hing. Inspreker Gustaaf Biezeveld verwees ernaar en smeekte de oppositie welhaast om het niet te doen. Hij nam het op voor de coalitie die de wens van de meerderheid van Harenaars respecteert. De motie van wantrouwen, als die al was voorbereid, kwam niet uit de hoge hoed van de oppositie. Het gevaar was afgewend, doordat de burgemeester tijdens een schorsing de coalitie lijmde.

Hans Sietsma GL: “Zo’n motie had geen zin gehad. Want de coalitie heeft de gelederen gesloten.” Hij doelt op het feit dat het college in een brief (30 juni 17.00 uur) liet weten ‘in meerderheid’ bereid te zijn om mee te werken aan het overleg met Groningen en Ten Boer om te fuseren. In meerderheid, dat betekende dat één van de drie wethouders kennelijk de hakken in het zand had gezet en niet wilde meewerken. Hoewel het niet werd uitgesproken was het voor iedereen duidelijk dat het ging om wethouder Mariska Sloot van Gezond Verstand Haren. Zij en haar partij ontlenen hun bestaansrecht aan een zelfstandige gemeente Haren. Burgemeester Pieter van Veen moet het gerucht van de motie van wantrouwen hebben opgepikt, want hij vroeg na de eerste termijn een schorsing aan om met het college te beraadslagen. Hij nam zijn voorzittershamer mee.

Nu weer met één mond spreken: Mariska Sloot getemd

Na terugkeer verklaarde hij dat inmiddels de gelederen waren gesloten en dat het volledige college coöperatief zou meewerken aan herindeling, met daarbij de kanttekening dat men tegelijkertijd ook zou blijven knokken voor het behoud van zelfstandigheid. Mariska sloot was getemd. Voorman Hans Sietsma vond het allemaal een raar verhaal: “Hoe kun je aan de ene kant geloofwaardig meewerken aan een herindeling waarvan je aan de andere kant duidelijk zegt dat je die niet ziet zitten?” Wethouder Michiel Verbeek: “Dat is heel goed mogelijk. En de gesprekspartners Ten Boer en Groningen weten precies hoe we daarover denken en vinden dat prima.” Verbeek ziet als het ware wederom een twee sporen-verhaal ontstaan. Haren gaat op spoor 1 meewerken aan een herindeling en zal steeds duidelijker in beeld krijgen wat dit voor Harenaars zal betekenen. Dat vindt hij leerzaam. Haren gaat tevens op spoor 2 het verbeterplan Beter Haren uitvoeren en waar mogelijk invloed uitoefenen om de fusie alsnog van tafel te krijgen. Een spagaat. De motie van wantrouwen kwam er niet.

Hans Sietsma GL: “Blijkbaar is voor Mariska Sloot het pluche zo comfortabel dat ze het voldoende vindt als haar principe en bestaansrecht van haar partij louter als mededelingen in gespreksverslagen van onderhandelingen worden opgenomen.”

Motie om minister aan jas te trekken

Wil Legemaat (D66) mocht voorlezen uit eigen werk. Een motie (D66, GVH en CDA) van ongekende lengte en een voorleestijd van tien minuten riep het college op om fel in verzet te gaan tegen de gang van zaken. Kern: De minister moet het besluit van de provincie schorsen of zelfs vernietigen. De motie kon natuurlijk niet rekenen op steun van de oppositie. Wethouder Michiel Verbeek stond er welwillend tegenover, maar pleitte voor een paar aanpassingen in de tekst. Met name zou het protest van Haren niet verder moeten gaan dan een brief aan de minister (en geen juridische procedures). De motie werd aangenomen met tien tegen zeven. Haren gaat dus aan de bel trekken bij de minister, maar gaat parallel daaraan keurig meewerken aan de voorbereidingen van een herindelingsontwerp. De grootste fractie, D66, is helder. Marjan Bachman: “De fractie van D66 zal zich verzetten tegen de slecht onderbouwde machtsingreep van GS. D66 is er van overtuigd dat Haren zelfstandig kan blijven en de fractie zal alles in het werk stellen om ook de uiteindelijke beslissers daarvan te overtuigen.”

De messen worden geslepen: verzet tegen fusie

Het is duidelijk dat Haren zich (nog steeds) niet neerlegt bij herindeling. De strategie wordt bepaald, de messen geslepen. Het Burgercomité Haren heeft inmiddels de vorm van een stichting gekregen en voorman Gustaaf Biezeveld pleit voor harde strijd. Onder dit verslag zijn tekst tijdens het inspreken. Let op de harde woorden en strijdbaarheid. Voorts reacties van D66 en CDA.

 

Inspreektekst Gustaaf Biezeveld, Burgercomité Haren

Voorzitter, leden van de raad,

Vele inwoners ervaren de beslissing van Gedeputeerde Staten van Groningen om Haren de kans te ontne­men op behoud van zelfstandigheid als een brute overval. Een klap in het gezicht van de gemeenteraad, het hoogste orgaan van deze autonome gemeente. En een harde dreun voor die inwoners die dachten dat zij met recht vertrouwen mochten hebben in de overheid, in dit geval de provincie, en in de werking van de democratie. Zij zijn twee illusies armer. Bovendien zien zij hun toekomstverwachting ruw verstoord. En dat alles door een besluit dat volgens GS is genomen in het belang van de inwoners van Haren. Niemand die daaraan nog geloof kan hechten, nu de uitkomst van een burgerraadpleging totaal genegeerd wordt.

Er is echt iets goed mis met de werking van ons democratisch stelsel en de rechtsstaat als een college van gedeputeerde staten meent beter dan de gemeenteraad en de inwoners zelf te weten wat in het belang van de inwoners is. Dit wekt weinig vertrouwen in de uitkomst van het overleg, zeker als het allemaal in de zomer moet worden geregeld en de inwoners om wie het toch moet gaan, er of niet zijn of buitenspel staan. Over burgerparticipatie gesproken.

Het is schandalig dat het college van GS al het werk dat de afgelopen maanden door velen in Haren is gedaan, zo maar van tafel heeft geveegd. Zonder feitelijk te onderbouwen waarom de uitkomsten van spoor 1 niet goed genoeg zijn. Het besluit van 30 maart en de brief van 28 juni lijden aan ernstige motiveringsgebreken. Het is moeilijk om nog te geloven dat gedeputeerde Brouns het meende toen hij in april in de Statenverga­dering zei dat Haren een faire kans kreeg om te laten zien dat het zelfstandig kan blijven. Als hij toen eerlijk was, had hij er nu voor moeten zorgen dat Haren op z’n minst de kans krijgt om aan te tonen dat het in staat is het omvangrijke pakket van maatregelen tijdig uit te voeren. Met bijvoorbeeld een toetsmoment tegen 1 januari 2019.

Als overheden zo met elkaar omgaan, belooft dat heel weinig goeds voor de toekomst. Nu al is duidelijk dat de wens van de provincie om het beste jongetje uit de klas van minister Plasterk te zijn, heel veel voorgoed kapot maakt in een provincie waarin al zoveel schade is veroorzaakt. Helaas hebben de meeste bestuurders daar geen oog voor. Als zij maar kunnen scoren door te laten zien dat zij de sterkste zijn. En dat het doel de middelen heiligt. Hoe kwalijk die middelen ook zijn.

Het burgercomité legt zich hierbij niet neer. De hoge verwachtingen die GS zeggen te hebben van de Verkenning Groot Groningen, delen wij niet. Wij bekijken daarom hoe en bij wie wij de beslissing van GS kunnen aanvechten op grond van tekortschietende rechtmatigheid, zorgvuldigheid en behoorlijk bestuur.

De oppositiefracties in deze raad zitten zich te verkneukelen. Zij kunnen niet wachten tot ze een motie van wantrouwen kunnen indienen tegen het college. Een college dat steunt op een coalitie van drie partijen die vanaf het begin van de raadsperiode de meerderheid van de kiezers wel serieus hebben genomen. Wie hen nu durft aan te vallen of onderuit te halen, zou zich toch eens moeten afvragen waar hij of zij het recht vandaan haalt om deze leden van de coalitie te beschadigen. Toch zeker niet aan het feit dat u er de afgelopen twee jaar alles aan hebt gedaan om uitvoering van de wens van de meerderheid van de inwoners tegen te werken. Dat is niet iets om trots op te zijn. Diverse inwoners hebben ons de afgelopen dagen laten weten hoe hard, onredelijk en respectloos tegenover de inwoners van Haren zij de beslissing van GS vinden. Zij ervaren het dreigende verlies van zeggenschap over hun eigen bestuur en omgeving als een verlies van vrijheid. Wat in andere landen gebeurt, kan hun dus ook overkomen. Dat in de provincie Groningen tegenwoordig niet de redelijkheid, maar de macht van de sterkste geldt, is voor velen een diepe teleurstelling.

Daarom doe ik een beroep op de oppositiefracties om vanavond niet te doen wat u van plan bent. Zo kunt u laten zien dat u respect hebt voor de velen die in maart 2014 hun stemrecht hebben gebruikt om het voortbestaan van hun gemeente Haren te garanderen.

Gustaaf Biezeveld, woordvoerder Stichting Burgercomité Haren

 

Reactie van D66 op actuele situatie

De fractie van D66 is zeer teleurgesteld en verontwaardigd over het besluit van Gedeputeerde Staten van Groningen de arhiprocedure voort te zetten. Het vertrouwen in GS heeft een flinke deuk opgelopen.
Haren was toegezegd een faire kans te krijgen de keuze voor zelfstandigheid te onderbouwen. Het verplichte open overleg was bedoeld om geen tijd te verliezen voor het geval die onderbouwing niet zou lukken. Die onderbouwing is gelukt en meer dan dat: de gemeenteraad van Haren presenteerde er een ombuigingsoperatie bij die klinkt als een klok en waar de raad achter kan staan.
Zonder inhoudelijke argumenten wordt nu de afspraak geschonden. Zonder feitelijke onderbouwing menen GS dat Haren niet zelfstandig kan blijven. Het is duidelijk: GS kiezen voor de belangen van de stad en van Ten Boer, die er beide baat bij hebben de vijfde stad van Nederland te worden. De zelfstandigheid van Haren wordt opgeofferd aan de belangen en idealen van Groningen en in het kielzog daarvan van de Provincie.
Ook al denkt een ruime meerderheid van de Harense inwoners en hun wettelijke vertegenwoordigers in de gemeenteraad er anders over: GS zijn van mening dat onderdeel uitmaken van zo’n grote stad beter is voor de inwoners van Haren. Op geen enkele wijze wordt duidelijk gemaakt waarom dit voor de inwoners van Haren beter zou zijn. Ook wordt niet vermeld dat de inwoners van Haren financieel zelfs nog een stuk slechter af zijn dan na de realisatie van de ombuigingen die een zelfstandig Haren zou doorvoeren.
Bestuurlijk en maatschappelijk draagvlak telt helemaal niet meer voor GS! Welke macht zet hier de democratie buiten spel?  ‘Wie geen vertrouwen in anderen stelt, zal ook nimmer het vertrouwen van anderen winnen’ is het credo van het provinciaal coalitieakkoord. En zo is het maar net!
De fractie van D66 zal zich verzetten tegen de slecht onderbouwde machtsingreep van GS. D66 is er van overtuigd dat Haren zelfstandig kan blijven en de fractie zal alles in het werk stellen om ook de uiteindelijke beslissers daarvan te overtuigen.

Reactie CDA:

Machtspolitiek

Wat hier, met onze gemeente, gebeurt, is puur machtspolitiek.
Het heeft niets maar dan ook niets met democratie te maken. En wie deze uitspraak demagogisch noemt, moet zich maar eens goed realiseren wat het woord democratie betekent: de macht aan het volk! En de gemeenteraad volgt het volk, de burgers.
De gemeenten vormen het bestuursorgaan dat het dichtst bij de burgers staat. Juist om die reden hebben ze recent meer taken toebedeeld gekregen. Juist dáár ligt dus de basis van onze democratie, dichtbij de burger.
De raad is het hoogste orgaan in een gemeente en vertegenwoordigt de inwoners, en staat aan de basis van onze democratie. Dat uithollen is de grootste fout die gemaakt kan worden. En juist dat gebeurt op dit moment: de basisdemocratie wordt opgeofferd aan bestuurders die steeds grotere eenheden willen.

Alle argumenten worden uit de kast gehaald: bestuurskracht, (financiële) robuustheid en zelfs burgerparticipatie. Een in het recente verleden falend beleid wordt door dezelfde partijen die verantwoordelijk waren voor dat falen als argument naar voren gebracht. De financiële toestand is voor verbetering vatbaar, ok, maar moet dat gebeuren door annexatie door een gemeente die er in dat opzicht, en niet alleen dat opzicht, slechter voorstaat?

Wat hier gebeurt, is puur machtspolitiek. Onze aanvankelijke blijdschap over CDA-deelname in GS is veranderd in verbijstering. Laten we de gedeputeerde CDA’er Brouns met het dossier herindeling, die blijkbaar gemangeld wordt door krachten die hem overrulen, maar met rust laten en de werkelijke macht onder ogen zien: het machtsapparaat dat gemeente Groningen heet. Diegenen die beleid moeten uitvoeren maar datzelfde beleid ook bepalen.

De vierde macht in Stad en Provincie, die het na 200 jaar eindelijk lijkt te lukken om hun grote wens te realiseren: annexatie van die te goede woongemeente.
Wat hier gebeurt, is puur machtspolitiek. Argumenteren heeft dus geen enkele zin, actie is het laatste dat rest. Op juridisch gebied door te ageren tegen het onbehoorlijk en procedureel onjuist handelen van de provincie. Steun dus voor ons gemeentebestuur en de Stichting Burgerinitiatief. En aktiegericht door demonstratief met bussen naar Den Haag af te reizen om Kamerleden ons geluid te laten horen.

Tenslotte: als CDA-ers weten wij dat kleinschaligheid een van de waarden is die onze partij hoog heeft zitten. Daarom zijn wij ook een bij uitstek lokale partij zonder verantwoordingsplicht naar het partijbestuur. Daarom schamen wij ons diep voor onze partijgenoot de gedeputeerde, Patrick Brouns, die lokale politiek ondergeschikt maakt aan het machtsdenken op hogere niveaus en blijkbaar zijn plekje heeft ingekocht. Wordt straks ook het wisselgeld van de gaswinning ingeleverd voor een plekje in het kabinet met de VVD?

CDA fractie Haren