Burgemeester: “Nu is burger aan het woord en de raad zal beslissen”

Burgemeester Janny Vlietstra van Haren gaf vandaag uitleg over de manier waarop de weg naar een gemeentelijke herindeling wordt geplaveid. Daarbij liet zij keer op keer merken dat het niet het college van B&W is dat de keuzes maakt, maar de raad van Haren. “Die wil een herindeling (raadsbesluit juni) en die wil nu burgers polsen.”

Vlietstra memoreerde dat de raad in juni bij meerderheid had besloten dat een fusie met een andere gemeente niet meer is af te wenden. Vlietstra:  “De raad heeft vervolgens gezegd dat zij de burgers aan het woord wil laten over de vraag wat die belangrijk vinden bij een indeling. Daar gaan we nu mee beginnen. Op 2 en 4 september gaan wij met burgers in gesprek in Haren, Glimmen, Onnen en Noordlaren.” Naast de persoonlijke gesprekken kunnen burgers via de website van de gemeente Haren (www.haren.nl/herindeling) een vragenlijst invullen om aan te geven wat ze belangrijke waarden vinden die behouden zouden moeten blijven na een fusie.

Wat doen met respons?

Op de vraag wie de respons gaat wegen en beoordelen en uiteindelijk vertalen naar keuzes zei Vlietstra: “De gemeenteraad. Want deze inventarisatie vindt plaats op verzoek van de raad, die in de vergadering van 14 oktober haar keuzes zal gaan maken.” En daarmee schetst de burgemeester een scenario waarbij het college als het ware passief toekijkt hoe de raad over de toekomst beslist. “De raad is het hoogste orgaan”, herhaalde Vlietstra. En zo komt de fusiebal te liggen bij de gemeenteraad, die overigens niet unaniem is als het gaat om fusie. Met name de fracties van CDA en GVH staan niet te springen om te fuseren.

Uitstel

Los hiervan is inmiddels een groep burgers opgestaan, die pleiten voor uitstel van het besluit. Zij vinden dat de raad een overhaaste beslissing zou nemen als men reeds in oktober beslist over de toekomst van Haren. Woordvoerder G. Biezeveld van het burgerinitiatief (www.uitstelharen.nl) vindt dat de beslissing moet worden genomen na de gemeenteraadsverkiezingen van maart 2014. Dan kan de politiek kleur bekennen en kunnen burgers kiezen voor fusie (of niet) en zo ja met wie.

Provincie, zwijgt in alle talen

Gevraagd naar een mening over een mogelijk uitstel geeft Vlietstra niet thuis. Ook de provincie, bij monde van gedeputeerde Pieter de Vey Mestdagh, laat niets los over de vraag of uitstel bespreekbaar is. De provincie wenst sowieso geen enkel commentaar te geven op de fusieprocessen in de regio. Het is ook nu weer de gemeenteraad van Haren trouwens die de sleutel naar uitstel in handen heeft. Daarom is het relevant te weten hoe de fracties daarover denken. Op de onomwonden vraag of men voor of tegen uitstel is zeggen de fracties van PvdA, CDA, D66, GVH en VVD het volgende:

PvdA, Anje Toxopeus: “Daar doen we nog geen uitspraak over. Eerst maar eens zien wat de gesprekken met burgers opleveren en wij gaan als PvdA ook onze leden raadplegen.”

CDA, René Valkema: “Wij willen wel uitstel, maar niet zozeer om het tot onderdeel van verkiezingen te maken, maar omdat er nog teveel moet worden uitgezocht om een goed besluit te kunnen nemen.

D66, Wil Legemaat: “Zorgvuldigheid staat voorop. Dus wij zijn om die reden niet tegen het nemen van meer tijd.

VVD, Hein Frima: “We doen er nog geen uitspraak over, maar ik vind wel dat de verkiezingen verworden tot een referendum als je het alleen maar over de herindeling gaat hebben.

GVH, Mariska Sloot: “Wij zijn voor uitstel tot na de verkiezingen.

 

Wie heeft het laatste woord?

Burgemeester Janny Vlietstra zegt dat de raad weliswaar de keuze gaat maken voor een fusie en met wie, maar dat er dan nog andere overheden zijn die over dat besluit een oordeel kunnen hebben. Ze zegt dat de provincie kijkt of er geen gemeenten ‘overblijven’ en die zal dan eventueel maatregelen nemen. Dan is er nog de Tweede Kamer die het ultieme besluit neemt en daarbij eigen afwegingen kan maken. Terwijl Vlietstra dit uitlegde tijdens een bijeenkomst vandaag, waren verschillende aanwezige raadsleden gespitst. D66, CDA en GVH vroegen zich in verschillende bewoordingen af of een raadsbesluit over de gewenste fusie dan wel spijkervast zal zijn. Of wordt de raad later alsnog overruled? Burgemeester Janny Vlietstra probeerde die zorg te nuanceren, maar kon deze niet wegnemen.

Als je het ontdoet van procedurele terminologie, blijft het verhaal simpel:

1. De provincie legt Haren een fusie op en vraagt de raad om voor 1 december in te stemmen en keuzes te maken.

2. De raad zal in oktober een keuze maken.

3. Hogere organen zoals provincie en Tweede Kamer gaan kijken of die keuze past in haar ‘fusiestraatje’. Zo niet, heeft men formeel de macht om de gemaakte keuze door de raad alsnog ter discussie te stellen of zelfs te ‘overrulen’.