Heengezonden wethouder Gerben Pek: “Ik kan denk ik niet omgaan met politieke spelletjes”

Vanavond om 23.28 uur, na weer een uur loopgravenpolitiek,  kwam de motie van wantrouwen tegen D66-wethouder Gerben Pek in stemming in de Harense gemeenteraad. Burgemeester Rob Bats vroeg alle raadsleden of ze voor of tegen de motie waren. Op dat moment werd het lot van de wethouder bezegeld. Een meerderheid wilde zijn aftreden. Hij diende daarop zijn ontslag in. Eerder deze avond, midden in een laatste verklaring, werd wethouder Gerben Pek overmand door emoties. De vergadering werd geschorst en Pek trok zich samen met fractievoorzitter Wil Legemaat van D66 even terug om bij te komen. Pek moest weg, omdat zijn collega-wethouders het vertrouwen in hem hadden verloren. Pek was volgens hen een Einzelgänger die niet paste binnen een collegiaal bestuur.

 

Stemverhouding motie

Voor de motie van wantrouwen stemden de fracties van VVD, PvdA, CU, Groen Links (10 stemmen). Tegen de motie stemden de fracties van D66, GVH en CDA (7 stemmen).  Enkele minuten later tijdens een schorsing (23.32 uur) diende Pek schriftelijk zijn ontslag in.  Gerben Pek nam vervolgens plaats op de publieke tribune en hoorde de burgemeester hem danken voor zijn drive en inzet voor Haren. Applaus bleef nu uit, maar eerder op de avond had het publiek al langdurig applaus laten horen voor de wethouder toen die zijn repliek op alle aantijgingen had afgerond. Pek heeft veel fans onder burgers, minder onder politici.

Achterhoedestrijd

Als achterhoedegevecht kwamen ook nog moties van wantrouwen tegen de andere wethouders (Theo Sieling en Remco Kouwenhoven) in stemming. Ze waren ingediend door D66. Maar die moties haalden het niet met exact dezelfde stemverhoudingen, maar dan omgekeerd. De moties waren waarschijnlijk vooral bedoeld als signaal van verzet tegen het wegzenden van een wethouder die prima functioneerde in de ogen van de indieners.

Reconstructie

In de raadsvergadering werd stilgestaan bij een reconstructie van de gang van zaken sinds mei 2012. Toen openbaarde zich een twistpunt binnen het college over het mogelijk uitbesteden van handhaving en vergunningverlening aan de gemeente Groningen. Pek betoogde dat hij de burgemeester duidelijk had verteld dat dit punt erg gevoelig lag in het college en dat hierover diepgaand moest worden gesproken in een hei-sessie. Voor hem onverwacht (‘achter mijn rug om’) heeft de burgemeester de hei-sessie niet afgewacht door reeds een week later (22 mei 2012) dit brandbare punt op de agenda van het college te plaatsen. “Ik had geen vermoeden dat dit zo brandbaar zou worden”, zegt de burgemeester nu. “Maar ik zag het grote belang in van een spoedige bespreking van dit onderwerp.” Hij legde onbedoeld een bom onder het college.

Werk met plezier gedaan

Gerben Pek heeft in zijn laatste verklaring aangegeven dat hij zijn werk met plezier heeft gedaan tot het eind, maar dat hij kennelijk niet kan omgaan met politieke spelletjes en achterkamertjespolitiek. Hij gooit de handdoek in de ring en aanvaardde zijn naderende ontslag. Hij zei het jammer te vinden dat hij interessante projecten niet tot een eind mag brengen, zoals Haren-Noord, Zernike College en Haderaplein.

Harde woorden: “U bent onbetrouwbaar”

Tussen de verschillende fracties werden nog harde woorden gesproken, met als hoogtepunt Wil Legemaat (D66). Die betitelede raadslid Pieter Terpstra als ‘uiterst onbetrouwbaar’ omdat vandaag bleek dat de VVD reeds vóór de breuk het CDA polste om toe te treden tot een college zonder Gerben Pek. Daardoor maakte de VVD volgens haar duidelijk dat men niet uit was op herstel van de breuk, maar dat men de kaarten reeds had geschud: Pek moest weg.

Bats was geen bruggenbouwer

Burgemeester Rob Bats werd door de fracties die Pek steunden ernstig verweten dat hij had verzaakt om bruggenbouwer te zijn. Hij zou te snel (binnen twee weken) hebben geconcludeerd dat de breuk niet te lijmen was. Bats ziet dat anders.

Benoemen van opvolger Theo Berends

De benoeming van Theo Berends (CU) ging nog gepaard met wat formeel wapengekletter. Opvallend was dat de fracties van D66 en CDA luidop verklaarden tegen benoeming van Berends te zijn, omdat die in zijn eerdere periode als wethouder steken had laten vallen. Deze bedenkingen leidden niet tot Berends’ val nog voordat hij was aangetreden. Van de 17 raadsleden stemden er 16. Daarvan waren 9 voor benoeming van Berends en 7 tegen.

De nacht van Berends

Vanaf heden neemt wethouder Theo Berends de portefeuille Ruimtelijke Ordening over van Gerben Pek, die hem in zijn nieuwe functie veel sterkte toewenste. Precies middernacht legde Theo Berends de eed af en sprak: ‘Zo waarlijk helpe mij God Almachtig’. Vanaf dat moment was hij de nieuwe wethouder van de gemeente Haren en komt een eind aan de crisis binnen het college van B & W.

CDA-onthullingen

Eerder deze avond publiceerde het CDA haar dagboeken (www.cda.nl/haren)  waarin fractievoorzitter René Valkema dag na dag vertelt wat er sinds mei is gebeurd achter de schermen van de informatie en formatie van een nieuwe coalitie. Valkema wil daarmee laten zien hoe het spel is gespeeld rond de coalitiebreuk, Hierin onthult hij o.a. dat de VVD hem heeft gevraagd of het CDA de wethouder van D66 zou willen vervangen. Dit was nog voordat de breuk definitief was.  Dit wordt door Gerben Pek en o.a. D66 als verraad gezien. Een deel van het dagboek treft u hieronder aan.

 

 

 

Uit het dagboek van CDA (R. Valkema)

22 mei 09:00: Collegevergadering waarin het verschil van inzicht over de interne notitie tussen Kouwenhoven en Pek oploopt tot een gebrek aan vertrouwen van Kouwenhoven in de richting van Pek.

22 mei 15:30: Op de dinsdag voorafgaande aan de vertrouwensbreuk nam de VVD contact op met het CDA. Zij maakte melding van een verschil van inzicht in het college dat naar hun oordeel zou kunnen uitmonden in een crisis. Er is sprake van een vertrouwensbreuk. De VVD wilde een gesprek met het CDA. Dat gesprek vond de volgende dag plaats.

23 mei 12:00: De VVD heeft verklaard dat het verschil van inzicht ging over het uitbesteden van taken aan de gemeente Groningen. Het CDA heeft gezegd dat de opdracht vanuit de raad helder is. De VVD heeft gezegd dat het zou kunnen dat er een crisis uit voortkomt. De kans daarop achtte zij zeer reëel. Het CDA vond: “er is een probleem in het college en het college zal dat probleem toch zelf moeten oplossen”. De VVD heeft gezegd dat op zeker moment de vraag bij het CDA neergelegd zal worden of zij bereid is tot het college toe te treden. Het CDA heeft geantwoord: “Die vraag gaan wij niet beantwoorden. Er is geen politieke realiteit die een antwoord op die vraag rechtvaardigt. Eerst is het college zelf aan zet. En niemand zit te wachten op een crisis in Haren.”

24 mei 21:32: Vertrouwen door Kouwenhoven en Sieling opgezegd in wethouder Pek. Om 19:00 was er een vergadering van het college op het gemeentehuis. Om 19:24 werd het CDA gebeld door de burgemeester om melding te maken van de vertrouwensbreuk.

 

Inspreker Z.J. de Langen sprak de volgende tekst:

Inspraak Raadsvergadering Gemeente Haren

18-09-2012

 

Geachte raadsleden,

 

Ik wil u graag deelgenoot maken van de motie van treurnis die ik geheel op eigen gezag en zonder last van ruggespraak zal doen. Een motie van treurnis is zoals u weet een motie waarin wordt uitgesproken dat het orgaan dat de motie aanneemt een bepaalde gang van zaken of een bepaalde opstelling door degene, tegen wie de motie is gericht, betreurt. Deze motie heeft, net als alle andere moties geen bindende kracht, maar is wel gericht tegen de fractieleden van VVD EN PvdA.

 

Als eerzaam burger sinds 1985 woonachtig in Haren betreur ik het ten zeerste dat een meerderheid van u een bewezen bekwaam bestuurder gaat ontslaan op gronden die niet goed zijn uit te leggen en waarbij de verantwoordelijken van VVD en PvdA huize ook nagelaten hebben die te verduidelijken.

Het feit was dat er spanningen in de samenwerking tussen drie wethouders bestond.

Dit ging niet gepaard met onenigheid over het college-akkoord tussen partijen.

Het was dus een oplosbaar probleem als men bereid was dat op te lossen. Blijkbaar was die wil er niet. Een vrij onnozel conflict met bepaalde urgentie waarvan wij vandaag net drie minuten geleden vernamen dat er nog geen besluit is genomen.

De oorzaak van die onwil ligt naar mijn smaak in de verschillen in politieke stijl: Open versus gesloten, transparant versus ondoorzichtig, nieuwe versus oude politiek. Het heeft alles te maken met de manier waarop de collegepartijen denken over democratie. Het denken van VVD en PvdA vanuit hun jarenlange bestuurscultuur is een slechte vorm van particratie, partijen hebben de macht. Macht, eerzucht, ambitie lieten zich gelden. Goed luisteren naar de burgers is een van de beste eigenschappen van de huidige wethouder Pek en dat hebben de burgers blijkens allerlei vormen van informele inspraak goed begrepen.

Wij moeten ons in Haren dus ernstig zorgen maken over de nabije toekomst. Democratie is niet vanzelfsprekend en moet elke dag bevochten worden. Zolang de cultuur van de dominerende partijen VVD en PvdA niet verandert, zal er geen sprake zijn van transparante en open communicatie met de burgers en zal het democratisch ideaal in deze kleine gemeenschap nog ver te zoeken zijn.

 

Ik betreur het ten zeerste dat overigens weldenkende mensen blijkbaar zo blind zijn door de balk in hun eigen oog. Wel de splinter zien in andermans oog, maar niet de balk in het eigen oog! Hoe huichelachtig kan men politiek bedrijven? Mag ik u oproepen deze motie van treurnis over te nemen!

 

 

Z.J. de Langen