De krant die je leest van A tot Z
Donderdag 25 Juni, 2026
Deze post is bekeken 70 keer.

dinsdag 01 maart 2016

Nieuws:

Opinie: Balans natuur en recreatie Zuidlaardermeer is zoek

Door: Redactie

Door Hans Sietsma, Haren

Recreatie en natuur niet in balans op Zuidlaardermeer
Op 24 februari 2016 stond er een groot juichend artikel in het Dagblad van het Noorden over de ontwikkeling van het Zuidlaardermeer. Alleen de recreatieondernemers komen aan het woord en vertellen dat alle natuurorganisaties achter hun plannen staan. Misschien is het een idee dat al die natuurorganisaties zelf gevraagd wordt wat ze echt van deze ontwikkelingen in een Natura 2000 gebied vinden. IVN in Zuidlaren heeft zich bijvoorbeeld zeer kritisch over de plannen uitgelaten in de gemeenteraad van Haren.
GroenLinks Tynaarlo en GroenLinks Haren hebben zich in de raad flink verzet tegen het bijdragen aan de plannen van de recreatieondernemers. Op een aantal onderhoudswerkzaamheden is niet zo veel tegen maar de vraag is of de natuur van het Zuidlaardermeer een grotere recreatiedruk wel kan dragen. Misschien kan dat wel maar niemand heeft dat nog getoetst met de daarvoor beschikbare instrumenten. Er is een zogenaamde ‘voortoets’ die je online als leek bijna kan invullen en dan zie je direct of er risico’s zijn die verder uitgezocht moeten worden en waar ontheffing voor moet worden aangevraagd. We zijn niet tegen recreatie in natuur maar je moet dat wel zorgvuldig doen. Voordat je als overheid geld beschikbaar stelt voor economische ontwikkeling moet je minimaal eerst de voortoets op de natuurwet hebben uitgevoerd om te zien welke risico’s daaruit komen. Veel staat of valt ook met het toezicht op en de handhaving van de recreatie. Er zijn gebieden waar je met je bootje niet mag komen maar als niemand er op let zijn er toch veel mensen die zo’n mooi rustig plekje opzoeken, de muziek van de natuur overstemmen met hun radio en hun afval ook niet opruimen.
Een aantal plannen zijn echt inbreuk op de natuur. Het bouwen van een aanlegsteiger bij de vogelkijkhut lijkt ons onlogisch, tenminste als je komt kijken naar (water-)vogels. Het uitbaggerenvan de Noordlaardervaart en daar met een rondvaartboot in en uit gaan verstoort de bevers die juist daar een plek hebben gevonden. Het uitbreiden van de fietspaden zoals wordt voorgesteld ontsluit een groot gebied waar de beschermde vogels nu nog in alle rust kunnen vertoeven. Langs fietspaden komen ook mensen hun hond uitlaten. Een hond die niet is aangelijnd kan voor flinke verstoring van de beschermde vogels zorgen. Nogmaals, als je daar goed op let kan het allemaal best meevallen maar op dit moment laten toezicht en handhaving in het Zuidlaardermeergebied te wensen over en nergens in de plannen staat dat dat beter zal worden. Sterker nog: de wettelijk verplichte beleidskaders om het Natura 2000 gebied te beschermen en beheren zijn niet op orde. Voor het Zuidlaardermeer wordt nog gewerkt op basis van een integraal ontwikkelingsplan uit 1996. Dat is zwaar verouderd en niet van toepassing op de Natura 2000 status want die is veel later in 2010 toegekend. De instandhoudingsdoelstellingen voor de unieke natuur staan in het aanwijzingsbesluit Natura 2000 voor het Zuidlaardermeer en hadden daarna, volgens de wet, binnen 3 jaar uitgewerkt moeten zijn in een definitief beheerplan door de provincie Groningen. Op dit moment is er, 6 jaar na de aanwijzing, nog steeds alleen een concept beheerplan beschikbaar.
Er wordt ook wel aan natuurontwikkeling gedaan in het Zuidlaardermeergebied om de moerasvogels meer ruimte te geven. Het wordt alleen nergens duidelijk hoe de verschillende plannensamenhangen, elkaar versterken of elkaar misschien wel tegenwerken. De reactie in de raad van Haren van D66 was: “waarom maken jullie je zo druk over de natuur, dit plan gaat over recreatie”. Dat is precies het probleem.
GroenLinks Tynaarlo kreeg het verwijt te willen regeren over andermans grondgebied, dat is natuurlijk onzin. Er wordt door de verschillende betrokken gemeentes samengewerkt, de kostenworden gezamenlijk gedeeld en alle recreatieve ontwikkelingen op het grondgebied van andere gemeentes heeft ook invloed op de recreatie en natuur binnen de grenzen van de gemeenteTynaarlo. Zelfs als we alleen de natuur binnen de grenzen van de gemeente Tynaarlo goede kansen willen geven zullen we naar de totale ontwikkelingen in het gebied moeten kijken. Recreatie en natuur kunnen prima samen gaan maar dan moet je ook in de politieke besluitvorming daarover de balans wel bewaken.
Oscar Rietkerk                         Hans Sietsma
fractievoorzitter                     fractievoorzitter
GroenLinks Tynaarlo             GroenLinks Haren

3 reacties

G.D.Kuipers zegt:

Dag heren Sietsema en Rietkerk.
Uw artikel vertelt over zaken op en rond het Zuidlaardermeer.
Zaken die u als GroenLinkser niet aan staan.
Een meer dat aan de oevers van Hoogezand, Tynaarlo, en Haren ligt.
U spreekt zonder Hoogezand?
U geeft in dit stukje een aantal voorbeelden van uw afkeur, aan naar ons, uw mogelijke stemmers in Haren cs.
Die voorstellen heeft u, mag ik geloven, aan uw bestuursleden van het Zuidlaardermeer voorgestel? En nu?
Wat heren, moeten wij dan nu met uw afkeuringen doen?
Wanneer u daarover opmerkingen maakt in onze gemeente, dan neem ik aan dat u die opmerkingen ook maakte naar de bestuurderen van het Zuidlaardermeer.
Het Groninger Landschap om mee te beginnen.
Was uw reactie op de opmerking van D66 Haren dan helemaal niets?
Geeft u de raad van Haren dan nu de vraag om de balans te bewaken?
Zelfs zonder Hoogezand?
Als afgevaardigden van ons burgers, denk ik dat uw aandacht daar zou moeten liggen.
G.D.Kuipers

Harm Jan Verweij zegt:

Het pleidooi van de heren Sietsma en Rietkerk is me uit het hart gegrepen: als er hoge natuurwaarden in het geding zijn dient men uiterst terughoudend en voorzichtig te zijn met het maken van ruimtelijke plannen. Ik vind het trouwens vreemd dat het onderwerp van politieke besluitvorming op gemeentelijk niveau lijkt te zijn of men hoge natuurwaarden mag aantasten of niet. Immers, ons parlement heeft hierover al besluiten genomen en dan heb ik het over de Flora- en Faunawet. Neem bijvoorbeeld de volgende bepalingen:

Artikel 2

1 Een ieder neemt voldoende zorg in acht voor de in het wild levende dieren en planten, alsmede voor hun directe leefomgeving.

2 De zorg, bedoeld in het eerste lid, houdt in ieder geval in dat een ieder die weet of redelijkerwijs kan vermoeden dat door zijn handelen of nalaten nadelige gevolgen voor flora of fauna kunnen worden veroorzaakt, verplicht is dergelijk handelen achterwege te laten voorzover zulks in redelijkheid kan worden gevergd, dan wel alle maatregelen te nemen die redelijkerwijs van hem kunnen worden gevergd teneinde die gevolgen te voorkomen of, voorzover die gevolgen niet kunnen worden voorkomen, deze zoveel mogelijk te beperken of ongedaan te maken.

Artikel 11
Het is verboden nesten, holen of andere voortplantings- of vaste rust- of verblijfplaatsen van dieren, behorende tot een beschermde inheemse diersoort, te beschadigen, te vernielen, uit te halen, weg te nemen of te verstoren.

En dan is het natuurlijk bevreemdend te lezen dat er recreatieve maatregelen worden voorgesteld die een sterk verstorend effect zullen hebben op bijvoorbeeld de bevers. Natuurmonumenten heeft als ervaring als een fietspad wordt aangelegd door een ecologisch rijk gebied dat alle wilde dieren die daar een vaste rust of nestelplek hadden aan weerszijden verdwijnen tot een afstand van 150 meter. Dan lijkt me de aanleg van zo’n fietspad niet alleen schadelijk voor de natuur, op het oog lijkt me zo’n initiatief in strijd met de wet.

De schrijvers gaan ervan uit dat recreatie en natuur goed samen moeten kunnen gaan en ik betwijfel of dit juist is. Volgens mij zijn natuurwaarden vooral gebaat bij een omgeving die niet verstoord of betreden wordt en is het vrijgeven van natuurgebieden voor recreatief medegebruik in de praktijk synoniem aan het aantasten van natuurwaarden. Ik zou er zelf dan vooral voor willen pleiten om beide functies gescheiden te houden.

Mocht er in het kader van de ontwikkeling van ruimtelijke plannen twijfel bestaan over de effecten op bestaande natuurwaarden dan zullen die eerst grondig onderzocht moeten worden en zullen de resultaten getoetst moeten worden aan alle relevante wetgeving, zowel landelijke als Europese. Zolang daar geen sprake van is dan maakt de locale politiek zich onnodig kwetsbaar om in een later stadium juridisch terecht gewezen te worden.

cbrhar zegt:

Het is een misverstand dat de politiek willekeurig kan beslissen over activiteiten in een Natura 2000-gebied. Alle activiteiten zullen in het Natura 2000 beheerplan getoetst en vergund moeten worden om de doelen niet in gevaar te brengen. Het beheerplan moet ook de awb-procedure doorlopen (inspraak en eventueel beroep bij Raad van State). Men kan plannen maken wat men wil, als men de doelen in het aanwijzingsbesluit schaadt, gaat het feest niet door. Afgezien van de schade voor de natuur zal de schade voor de ‘kleine recreant’ ook eens moeten worden bezien.
Zwemmen of kanoën de laatste jaren niet meer zo leuk en veilig met waterscooters en dergelijke. Toppunt ooit op het meer gezien: een ca 20 voets speedboot met 2 Evinrudes met de naam Whalehunter o.i.d.. Bijna grappig.

Wilt u reageren?




Wij plaatsen alleen inhoudelijke reacties. Reacties met voornamelijk slogans en kreten worden niet gepubliceerd.