Rupsen rukken op in Oosterhaar (zie update)

(Lees ook de update – )Laten we niet overdrijven. De kop boven dit artikel doet wellicht vermoeden dat er een collectieve aanval van rupsen is te zien in de wijk Oosterhaar. Daarvan is geen sprake, maar deze boom is zichtbaar het doelwit van rupsen. De foto is in Oosterhaar gemaakt door Dennis de Vries. Lees ook de informatieve reactie van Kees Boele onder dit bericht.

We hebben de gemeente gevraagd wat dit precies is en of het besmettelijk is. Die is nu de wijk in om het verschijnsel te bekijken. Nadere berichtgeving volgt. Bestudering van de foto doet ons vermoeden dat het hier zou kunnen gaan om spinselmot, een rups die met duizenden een soort web weeft om daar te verpoppen, waarna de diertjes als vlinder ieder huns weegs gaan.

Update 30 mei 13.45 uur: De gemeente Haren (Remmelt Kroes) heeft de locatie aan de Magnoliahof bekeken en vastgesteld dat het hier gaat om de Spinselmot. Ongevaarlijk voor de bomen, hoewel die deze zomer met een ‘kale kop’  verder moeten. De gemeente mailt ons de volgende informatie over dit diertje:

In de vroege zomermaanden worden in duinen, tuinen, plantsoenen en bosranden verschillende soorten struiken en bomen ingepakt met witte spinsels. Het lijkt op een soort spinrag. De draden zijn niet plakkerig maar zijn wel behoorlijk sterk en taai. In de spinsels leven soms enorme aantallen rupsen maar de bomen hebben er geen last van. Sommige mensen storen zich aan de vieze spinsels waarin vele duizenden rupsen en hun zwarte uitwerpselen zitten. De rupsen vreten van het blad en maken de spinsels om zichzelf te beschermen tegen natuurlijke vijanden zoals vogels en sluipwespen. Er kunnen zoveel rupsen aanwezig zijn dat er kaalvraat optreedt en er geen blaadje meer aan de boom zit. De bladloze takken ingepakt met de witte spinsels, geven soms een spookachtig effect.

Normaalgezien is na enkele weken de overlast voorbij. Voor de bomen is het niet erg – ze kunnen meestal wel tegen de kaalvraat en ze lopen (meestal) later in de zomer weer opnieuw uit.

Er zijn verschillende spinselmotten (in de wetenschap Yponomeuta-soorten genoemd), die veel op elkaar lijken. Ze komen voor in kardinaalsmuts (Euonymus), inheemse vogelkers (Prunus), sleedoorn (Prunus), meidoorn (Crataeagus), lijsterbes (Sorbus), appel (Malus), krent (Amelanchier) en wilg (Salix). Vooral bij wilgen (Salix) kan het inpakken met blinkend witte spinsels een spectaculair verschijnsel zijn. In juni/juli verschijnen de kleine twee centimeter grote vlindertjes, ze zijn satijnwit en hebben zwarte stipjes op de vleugels en worden daarom ook wel stippelmotten genoemd.