De krant die je leest van A tot Z
Maandag 25 Mei, 2026
Deze post is bekeken 140 keer.

vrijdag 21 november 2014

Nieuws:

Opiniestuk GVH bestuurlijke toekomst Haren: “Provincie voert druk onaangenaam op”

Door: Redactie

De fractie van GVH in Haren laat haar licht schijnen over het dossier Bestuurlijke Toekomst Haren.

 

Door GVH

 

Het BTH proces tot op heden GVH ziet dat de puzzelstukjes van de bestuurlijke toekomst langzaam samen vallen. We vinden het jammer dat het zolang heeft geduurd voordat relevante informatie beschikbaar kwam. In de opdracht is gekozen voor een inhoudelijke lijn: is er een probleem, wat is de oplossing, welke scenario’s passen daarbij? Parallel zijn er gesprekken met omliggende gemeenten, met inwoners en medewerkers. Pas bij de bekendmaking van de bijgewerkte SWOT analyse begon het proces in een hogere versnelling te komen. De inhoudelijke rode draad is moeilijk te traceren en vergt een hoge mate van aannames en interpretatie. Aan de andere kant: wat is tijdsdruk? Die wordt immers alleen opgelegd door de provinciale bestuurders en niet door de inwoners van Haren. GVH vindt het ongepast om tijdens het proces invloed uit te oefenen op de gewenste uitkomst of het tempo. Het college heeft deze ruimte gevraagd en gekregen van de Harense gemeenteraad. Het is onbehoorlijk dat de provincie die ruimte niet geeft aan Haren, net als de burgemeester van Groningen afgelopen zomer. GVH heeft er alle vertrouwen in dat het college van Haren met een voorstel komt dat de belangen van Harense inwoners zwaarder laat wegen dan bestuurlijke belangen in stad, provincie en Den Haag. De raadsfractie van GVH zal het voorstel beoordelen aan de hand van onze principes en het verkiezingsprogramma 2014-2018.

Scenario’s met andere gemeenten In de afgelopen weken zien we dat er in Haren scenario’s bedacht kunnen worden, terwijl Haren afhankelijk is van zelfstandige besluitvorming in omliggende gemeenten. De ‘Gorecht’ variant is afgevallen. Tynaarlo wacht op de besluitvorming en de stad wacht wel af of Haren kan opboksen tegen de provinciale druk. Zelfstandigheid van Haren is een serieuze optie, mits de knelpunten in de vorm van samenwerkingsverbanden worden weggewerkt. Er wordt al jaren onderling samengewerkt in de regio, voor de gemeente Haren een prima hanteerbare bestuursvorm naar de visie van Gezond Verstand Haren.

Annexatie door stad Groningen kost bijna €2.000 per jaar per Harens gezin De gemeentelijke lasten zijn op een rijtje gezet. Opvallend is het grote verschil tussen Groningen (€3.605) en Haren (€1.671). Stelt u zich eens voor: gaat de gemeente Groningen na het inlijven van Haren de gemeentelijke lasten voor al haar 200.000 inwoners met €2.000 per gezin verlagen? Of gaat elk gezin in Haren elk jaar €2.000 meer betalen zodat de stad Groningen, de provincie en Plasterk hun zin krijgen?  De herindelingsregels zijn duidelijk: Haren en Groningen fuseren niet, Haren wordt toegevoegd aan Groningen en de regels van Groningen zijn van toepassing in Haren. Toevoeging van Haren aan Groningen betekent bijvoorbeeld dat alle gemeentelijke verordeningen in Haren van kracht zullen zijn. Denk hierbij aan hondenbelasting voor inwoners en precariorechten voor ondernemers. Het leidt tot 2 vragen:

  1. Houden de bestuurders wel voldoende rekening met de portemonnee van de Harense inwoners?
  2. Wat hebben Harenaars extra over om zelfstandig te blijven? Meer of minder dan €2.000 per jaar?

BTH: de methode GVH constateert dat de keuze voor de methode van Large Scale Intervention van moed getuigt, maar lastig uitpakt. Een burgerraadpleging zoals op 19 maart jl. is eveneens een goede vorm, mits de vraagstelling voldoet. Het is aan de gemeenteraad van Haren om te bepalen of er wederom een burgerraadpleging komt.

Rol van de provincie De door de provincie opgelegde tijdsdruk wordt door GVH niet ervaren. Er is bestuurskrachtig in Haren niet sprake van een ideale situatie. Hoe is dat bij andere gemeenten? Niet veel anders. Merkwaardig dat wel ingezet wordt op fusies, eigenlijk gedoemd te mislukken. Uit de eerste rapportage van Bureau Berenschot op 4 november komt naar voren dat herindeling maar 1 probleem echt oplost: eenpitter, het risico dat interne kennis binnen de gemeentelijke organisatie aan een persoon gebonden is. De problemen die in het bijna 2 jaar oude rapport ‘Grenzeloos Gunnen’ worden genoemd, gelden in heel beperkte mate voor Haren. Daarnaast vindt GVH het treurig dat gemeentebesturen en gemeenteraden in een periode van decentralisatie gedwongen worden om de aandacht op door mensen bedachte gemeentegrenzen moet vestigen. Inmiddels is bekend geworden dat de gemeente Oldambt zelfstandig blijft. De provincie wijkt nu al af van haar eigen plannen.

Dit kabinet heeft een beleidskader geformuleerd dat inzet op gemeentelijke herindeling. Daarnaast heeft minister Plasterk herhaaldelijk geuit dat herindeling van onderaf dient te komen. Nog steeds is het voor GVH onbegrijpelijk dat de provincie de rol van landverdeler op zich neemt. De vraag waarom de provincie Groningen dat wel doet en alle andere provincies niet, is onbeantwoord. Realiseren ze zich dat er straks minimaal 8000 zienswijzen en bezwaarschriften worden ingediend bij de besluitvorming in de Tweede Kamer?

GVH roept de provinciale partijen op om alle activiteiten met betrekking tot herindeling op te schorten tot na de Provinciale Verkiezingen van 18 maart 2015.

10 reacties

henk zegt:

Ik vraag mij af hoe GVH aan het bedrag van €3605,- aan lokale lasten voor Groningen komt.
Volgens het CBS betaalt de Groninger iets meer dan de Harenaar, maar geen €2000,- per jaar maar “slechts” €112,- .

http://www.cbs.nl/nl-NL/menu/themas/overheid-politiek/cijfers/extra/lokale-lastenvergelijker.htm

Hierin is niet meegerekend dat Groningen hondenbelasting heft, maar ook niet dat de Groninger zijn grof huisvuil gratis kan storten en de Harenaar daar een bedrag voor moet betalen.

Rene Valkema zegt:

Goed verhaal. Het maakt duidelijk dat indien er voor herindeling er van onderhandelen, zoals je bij fusies in het bedrijfsleven doet en zoals sommige mensen denken geen spake is. Na annexatie gelden de regels van de grootste gemeente. Bij een gelijkwaardige herindeling kun je als nieuwe raad nog enigszins sturen.
Het klopt dat de conclusie uit het rapport Jansen niet voor Haren altijd opgaan. We zijn in die zin toch een beetje een boon apart. Maar dat wil niet zeggen dat alles bij het oude kan blijven. Als je hecht aan van onderop, heb je ook de verantwoordelijkheid te zegen wat je wilt, waarom en hoe dat over meerdere jaren zo in stand kan blijven.
Druk van de provincie kan worden weerstaan door zelf een duidelijke keuze te maken die aantoonbaar en verdedigbaar is. De argumenten moeten valide zijn en kunnen rekenen op een breed draagvlak in de raad en onder de bevolking. Bij verdeeldheid en een van de provincie voorkeur afwijkende keuze van Haren wordt het nog een hele tour het provincie bestuur te overtuigen van die keuze. Ik wens de politici veel wijsheid.

Zeer bezorgd! zegt:

Hoi Henk,
Ff scrollen en je weet waar vandaan…
http://www.harendekrant.nl/dossier-fusie-voor-beginners/

Politicosprakdewaarheid zegt:

De bron is de informatie die door Bureau Berenschot is verstrekt: http://www.haren.nl/bestuurlijke-toekomst-haren/home_42825/item/presentatie-adviesbureau-berenschot_25100.html

Is te vinden op de Haren de Krant site, dossier ‘Fusie’ voor beginners:

Gemeentelijke lasten per huishouden per jaar

Haren 1671,- (16% onder landelijk gemiddelde)
Tynaarlo 2065,- (2% onder landelijk gemiddelde)
Hoogezand 3228,- (54% boven landelijk gemiddelde)
Groningen 3605,- (18% boven landelijk gemiddelde)

Hans Sietsna zegt:

GVH (en ook deze krant in het fusie dossier) slaat de plank behoorlijk mis op financieel gebied.

De getallen van 3605 en 1671 komen inderdaad voor in de presentatie van Berenschot. Maar die bedragen zijn niet de bedragen die burgers van de beide gemeenten zelf moeten ophoesten. De getallen die Berenschot geeft zijn de uitgaven per beleidsterrein van de gemeente. Dat wordt per inwoner omgerekend in verband met een soort van vergelijkbaarheid. Het is algemeen bekend dat die vergelijkbaarheid erg slecht is. Gemeenten verschillen in wat ze zelf doen en uitbesteden, in prioriteiten, in inkomsten van het rijk, in wel of geen centrumfunctie hebben, etc. Vooral groot en klein laat zich lastig vergelijken.

Groningen geeft op een aantal terreinen meer uit. Maar daarvoor ontvangt het ook geld van het rijk. Veel jongeren en slappe veengrond levert extra geld op bijvoorbeeld.

Het is even zoeken maar dan kun je het volgende vinden:
Haren ontvangt 1297 euro uit het gemeentefonds per inwoner (bron: begroting Haren 2015, incidenteel geoormerkte gelden buiten beschouwing.)
Groningen ontvangt 2198 per inwoner (bron: begroting Groningen, 2015).
Er zijn ook allerlei verschillen in andere inkomstenbronnen. Als je meer ontvangt kun je ook meer uitgeven.

Je kunt kortom de getallen van Berenschot niet behandelen alsof elke burger dat uit eigen zak moet bijdragen. De bulk van dat geld komt van het rijk.

Directe lasten voor burgers die gevolg zijn van gemeentelijk beleid betreft: OZB, Afvalstoffenheffing en Rioolheffing, samen de woonlasten. Die bedragen (totaal, bron begroting Haren 2015):
Haren: 809
Groningen: 731
Tynaarlo: 639
Bedenk dan wel dat Harenaren apart betalen per kilo huisvuil of grofvuil.

Voor wie zich nu gaat afvragen waarom de gemeente niet verschrikkelijk rijk is (1297+809 = ruim meer dan de uitgaven van 1671): de CBS cijfers zijn per inwoner, elk meegerekend. De gemeentelijke belastingen gaan per huishouden.

Ook interessant is de schuldquote van beide gemeenten: Haren 174% en Groningen 124% (lager is beter, 130% is de max-norm). Bij samenvoeging zouden we wellicht net onder de norm kunnen blijven. Tynaarlo heeft een schuldquote van 104%, maar is een stuk kleiner, dus het resulterende getal zal ook ergens rond de 130% liggen. Het is maar de vraag of Tynaarlo daar trek in heeft natuurlijk. Overigens zou in deze vergelijking het lelijke eendje Hoogezand een nog sterkere voorkeur verdienen met een schuldquote van maar 41%. Mooie zuinigheid!

Ex GL stemmer zegt:

Bij een samenvoeging (eufemisme voor annexatie) gelden de verordeningen en regels van de grootste gemeente. De regels voor Groningen worden in dat geval over Haren uitgestort.

Inwoners gaan ineens hondenbelasting betalen (minimaal €112,50 per jaar)

Ondernemers gaan ineens precario betalen voor terrassen, gevelreklames etc) wat in de vele honderden euro’s per jaar kan oplopen.

Bestuur en raad zet zich met een dergelijke keuze volledig buitenspel.

Bij een gelijkwaardige fusie (bijvoorbeeld Haren met Tynaarlo) zullen de regels en verordeningen worden bekeken door beide besturen en raden en komt er een nieuwe set. Dan staan de inwoners en vertegenwoordiging zeker niet buitenspel

Harm Jan Verweij zegt:

@ GVH

Ik vind dat er onnodig ingewikkeld gedaan wordt over de simpele vraag of Haren zelfstandig wil blijven of wil fuseren met Tynaarlo, alle andere opties waren al afgevallen. Ik heb mijn mening elders op dit forum al duidelijk gegeven en denk dat een fusie met Tynaarlo de beste optie is.

Ik had tot nu toe altijd de indruk dat Haren momenteel alleen maar bezig is met interne besluitvormingsprocedures maar hierboven lees ik dat er ook sprake zou zijn van parallelle gesprekken met omliggende gemeenten. Het gaat om de vijfde regel van boven op mijn scherm.

Graag zou ik van GVH vernemen welke gemeenten het betreft en wat de aard en het onderwerp van de gesprekken is. Het lijkt me dat de mensen in Haren recht hebben op deze informatie.

Gaaike Euwema zegt:

Echt droevig is natuurlijk dat GVH en Burgercomité Haren willens en wetens foute interpretaties presenteren vanuit de gegevens van het rapport van Berenschot. Interpretaties die passen bij de eigen (politieke) opvattingen en belangen maar die populistisch & misleidend zijn voor de Harense burgers en kiezers. Of het is onwetendheid & onkunde en dat is misschien nog veel erger.

Dorpsgenieter zegt:

@ Harm Jan Verweij

Gesprekken met omliggende gemeenten is onderdeel van de opdracht van het college. De gemeenten zijn Tynaarlo, Groningen, Ten Boer, Hoogezand-Sappemeer en misschien nog andere gemeenten. Onderwerp is bestuurlijke toekomst en de plannen van de andere gemeenten. Het college zal de resultaten van deze gesprekken meenemen in de informatie voor de inwoners van Haren.

Eerlijk gezegd snap ik ook niet waarom de optie met de stad er nog steeds bij staat. De inwoners waren duidelijk toen deze keuze in 2014 werd voorgelegd: meer dan 8000 oneens. Dat is 2/3 meerderheid van alle stemgerechtigden en 3/4 van het aantal stemmers.

Ik vraag mij echt af of iemand als Janny Vlietstra bij haar keuze voor Haren bij Stad voegen blijft. Dat is pas onkunde: Totaal niet luisteren naar de inwoners maar vanuit een torentje besluiten wat goed voor het volk is

Leo Nederpel zegt:

GV …H
Zojuist een hele stapel BTH Wijzers opgehaald.
Ga ik zelf allemaal lekker invullen en posten.
Wel een dure mailing vorige week, van een feiteijk bekende riedel.
Mijn gezond verstand kan er niet bij.
Afblazen dus deze procedure!
We staan er bij en ….. vult u als lezer zelf maar in!

Wilt u reageren?




Wij plaatsen alleen inhoudelijke reacties. Reacties met voornamelijk slogans en kreten worden niet gepubliceerd.