Rijden met sirenes is topsport. Dat moet je trainen.

Waarom rijden er opvallend vaak drie motoren van de politie met sirenes en zwaailicht door het centrum van Haren? Klaas Kos is instructeur bij de politie en weet het antwoord en zegt: “Politiemensen moeten iedere drie jaar opnieuw worden bijgeschoold in rijvaardigheid tijdens spoedritten. Eén van onze vaste trajecten gaat inderdaad door Haren.” Kos zegt dat het rijden met sirene een vorm van topsport is.

In de basisopleiding van de politie zit rijvaardigheid, maar daarin raak je nooit uitgeleerd, vooral omdat je beroepshalve soms spoedritten met sirene moet maken. Maar er is nóg een reden. Kos: “De politie heeft een vrijstelling om verkeersregels te overtreden, ook als er geen spoed is. Het kan nodig zijn om haast te maken, bijvoorbeeld bij de melding van een inbraak of een verdachte situatie. Dan moet de politie regels overtreden en als het kan zo onopvallend mogelijk. Andere weggebruikers mogen er geen hinder van hebben, dat is ons streven. Tijdens de cursus leren we de agenten om in te halen waar het niet mag, binnendoortjes te nemen of op andere manieren haast te maken. Als je een rood licht negeert heeft dat grote gevolgen, dan moet je precies weten wat je doet. Dat moet je oefenen.” Hetgeen Kos beschrijft heet in jargon ‘onder vrijstelling rijden’.

Klaas Kos

Clublied
Dan zijn er de ritten met de hoogste prioriteit. Kos: “Dan gaan de zwaailichten aan en klinkt ons ‘clublied’,zoals ik het wel eens noem. Dan gebeurt er heel veel in zo’n politieauto of op de motor. De omgeving gaat reageren en verkeersdeelnemers gaan onverwacht allerlei keuzes maken. Ze willen ons dan ruim baan geven. Soms handig en soms heel onhandig. De politieagent moet op dat moment heel goed observeren en communiceren met weggebruikers. De adrenaline stroomt dan. En dan moet je je ook voorbereiden op de situatie die je gaat aantreffen. Agenten in de auto kunnen met elkaar overleggen, de motorrijder kan dat niet. Er wordt ook nagedacht over de snelste route. Zijn er obstakels, bruggen? Alles opgeteld is dit topsport. En daar moet je voor trainen.”

Tegengesteld naderen
Een nieuwe trend is, dat de politie met sirene langdurig links gaat rijden, zodat zowel tegenliggers als mensen in dezelfde richting de zwaailichten in het zicht krijgen. Wat moeten we doen als we een agent met spoed zien? Kos: “Uitgangspunt is het vrijmaken van de weg, dus naar rechts of links uitwijken. Of tot stilstand komen. Raak in ieder geval niet in paniek.”

Risico’s
Volgens Klaas Kos is het rijden met spoed een voortdurende afweging van risico’s en het beheersen van emoties. Hij gaat vaak met twee motoragenten op pad, één voor en één achter hem. Ze communiceren met elkaar in korte zinnen. Kos meldt een oefenrit altijd aan bij de meldkamer, voor het geval er vragen zijn van verontruste passanten (‘wat is er gebeurd|?’). “En tussendoor stoppen we even op een plekje uit het zicht, zodat niet iedereen denkt dat er een calamiteit is. Dan geef ik ze feedback.” Waarom kiest Kos voor Haren als oefentraject? Hij zegt: “Ons opleidingscentrum zit in Zuidlaren. We nemen dan de weg door Haren en Helpman naar de stad. Op dat traject kom je alle denkbare verkeerssituaties tegen: smalle wegen, verkeerslichten, smal, breed, stad, dorp.” Vanaf nu weten heel Haren en Helpman ervan.

Foto motor: 112Groningen