Methode Tim Hofman heeft schaduwkant

Op 3 november stormen zes mensen, waaronder een bodyguard, een winkelpand aan de Brinkhorst in Haren binnen. Daar zit meubelverkoper Hessel de Jong en die wordt in een half uurtje voor draaiende camera’s virtueel geofferd aan de grillen van presentator Tim Hofman. Hessel de Jong zegt nu: “In Haren word ik nu nagewezen en mensen denken dat ik een oplichter ben. Ik ben kapot gemaakt.” Wat is hier aan de hand? Haren de Krant zocht het uit en stelt inquisitie-journalistiek aan de kaak. De redactie van BOOS zegt in een reactie dat ze hun werk zorgvuldig doen.

Dit artikel verscheen in Haren de Krant van januari 2022.

In het kort
De korte versie van het verhaal: BOOS (BNN Vara) heeft een aantal klachten ontvangen over het Harense bedrijf Living27 van Hessel de Jong. Klanten hadden in de webwinkel (aan)betalingen gedaan, maar kregen hun meubels niet geleverd. Ze werden aan het lijntje gehouden. “Dat deed ik fout”, zegt De Jong nu. “Ik had eerder openheid moeten geven.” Kennelijk in wanhoop riepen klanten de hulp in van ene Tim Hofman, die op geheel eigen wijze vermeende misstanden aan de kaak stelt in het programma BOOS. Daarbij is zijn uitgangspunt naar eigen zeggen dat ‘met vriendelijk vragen nooit problemen worden opgelost’. Dit artikel laat zien dat de methode van de gelauwerde Tim Hofman, bekend van de zaak ‘The Voice’ schaduwzijden kent.

Vonnis
Naar het zich laat aanzien heeft de redactie van BOOS slechts de helft van het verhaal onderzocht. Op basis van ‘die helft’ heeft men de Harense ondernemer bestempeld als ‘fraudeur en oplichter’ en van dat idee wenste men zich niet meer te laten afbrengen. De overval in Haren met draaiende camera’s leek geen ander doel te hebben dan aan te tonen dat de Harenaar ondanks tegenbewijzen een oplichter is, die ter verantwoording moet worden geroepen. Alles wijst er echter op dat De Jong geen oplichter is, maar een ondernemer ‘in nood’ die al maanden bezig is om er met zijn klanten uit te komen. Dát wilde Tim Hofman niet horen; de opname moest slagen. Als inquisiteur klaagde hij De Jong aan, velde binnen 10 minuten het vonnis en voltrok dit in één moeite: Harense oplichter aan de schandpaal genageld.

Angst voor Hofman
Hessel de Jong vertelt ons zijn verhaal, een week nadat BOOS viraal ging. “Ik had geruchten gehoord dat Tim Hofman achter mij aan zat en mijn medewerkster durfde al weken niet alleen in de winkel te staan; ‘stel dat Tim langskomt’. De sfeer was gespannen, maar omdat ik niets te verbergen heb, had ik mijn dossiers meegenomen naar de winkel, ze lagen klaar om te laten zien. Maar hoe het nu is gegaan was vreselijk. Intimiderend. En tegen de afspraak in is alles gefilmd. Ik ben belachelijk gemaakt. Mijn trouwe medewerkster, die al maanden hard werkt om problemen op te lossen, heeft zich tijdens de overval achterin de winkel verstopt. Daarna was ze twee dagen ziek. En het filmpje is ook in Haren gedeeld, zodat ik nu in mijn eigen dorp niet over straat kan. Ik ben door BOOS gecriminaliseerd. Toen ik het filmpje had gezien was ik depressief en heb mijn medewerkster gebeld. Ik wilde direct wel met de zaak stoppen. Maar dat kan niet, omdat ik als eenmanszaak persoonlijk aansprakelijk ben. Ik wil dus echt de problemen met klanten oplossen.”

Wat ging er mis?

Laten we in stapjes nagaan wat er nu precies is gebeurd.

2015-2021 – Gouden business
Living27 is een florerende meubelzaak in Groningen, die steeds meer online gaat verkopen. De webshop wordt een grote hit. Jaarlijks wordt voor veel geld geadverteerd op Google en daardoor voor honderdduizenden euro’s verkocht. Er werken vier dames bij de helpdesk om alle orders te begeleiden. Hessel de Jong was weer een succesvol ondernemer, nadat hij in 2013 failliet was gegaan.

De Jong heeft twee grote leveranciers, waarvan De Eekhoorn de belangrijkste is. Hij werkt volgens het principe DropShipping. Dat gaat zo: Living27 verkoopt meubels en incasseert het geld van klanten. Deze orders gaan naar de groothandel, die ze vervolgens rechtstreeks aflevert bij de kopers. Pas na levering moet Living27 de inkoopprijs aan de leverancier betalen. Directeur Jos de Smit erkent dat Living27 een topverkoper was. De orders stroomden binnen en klanten waren tevreden.

2020-2021 -Openstaande nota’s
Zowel Hessel de Jong (Living27) als Jos de Smit (De Eekhoorn) erkennen dat 2020 een extreem goed jaar voor de handel was. Toch gaat er in 2021 iets mis. Living27 mocht tot 30.000 euro ‘rood staan’ bij zijn leverancier, maar begint achter te lopen met betalen. Jos de Smit: “Er stond in het voorjaar 95.000 euro open en toen heb ik contact opgenomen met Hessel. We hebben een betalingsregeling getroffen: in een half jaar tijd zou hij de achterstand moeten inlopen van 95.000 naar 30.000 euro. Maar dat lukte hem niet.”

Hessel de Jong verkoopt intussen nog volop online meubels maar de (aan)betalingen zijn niet toereikend om de achterstand zo snel in te lopen. De Jong: “Alle kosten liepen gewoon door, zoals adverteren op Google, huisvesting, belasting. En terugbetalen van klanten die niet langer wilden wachten en annuleerden ter waarde van 200.000 euro. Onze liquiditeit ging achteruit. Omdat ik nog steeds achter liep (en door transportproblemen) werden er door De Eekhoorn weinig tot geen meubels uitgeleverd, zodat steeds meer klanten ongeduldig en boos werden” Het succes van DropShipping keerde zich tegen De Jong.

In de winkel (sinds augustus) in Haren staat de telefoon niet meer stil. De Jong houdt klanten aan het lijntje. Intussen toont hij zich bereid zijn voorraad aan De Eekhoorn terug te leveren om de schuld te verkleinen. Dat is gebeurd. Ook bij De Eekhoorn wordt de klantenservice gebeld door boze mensen. Jos de Smit: “We hebben eerst maar gezegd dat er vertragingen waren, maar dat was niet het echte verhaal geef ik toe. Ten slotte vonden we dat we eerlijk moesten zijn naar die klanten. We hebben ze in september een brief gestuurd met uitleg over de financiële situatie van Living27.” op 22 september zegt hij het vertrouwen in Living27 op en worden alle leveranties aan klanten stopgezet.

De Jong: ”Na die brief brak de hel los. Boze klanten aan de lijn, scheldpartijen en bedreigingen, ook aan mijn zoon. Een aantal medewerksters is toen vertrokken, op één na die nog steeds hier werkt”. Hij wil verdere schade voorkomen en besluit 23 september met zijn webshop te stoppen door de betaalknop te verwijderen. Verder stuurt hij gedoseerd begin oktober brieven naar alle wachtende klanten met een wanhopig aanbod: ze konden op afspraak in de showroom langskomen om meubels uit te kiezen voor het bedrag dat ze hadden betaald. De Jong: “Verre van ideaal, maar het was tenminste iets.”

Een deel van de klanten reageert niet op het aanbod. Anderen gaan akkoord of juist niet. Het wordt in oktober en november druk in de Brinkhorst omdat veel mensen op het aanbod ingaan. De Jong worstelt nog steeds met zijn betalingsverplichting aan zijn leverancier, maar heeft tegelijk het gevoel de problemen voor gedupeerden enigszins op te lossen. Eén van de klanten die niet op zijn aanbod wilde ingaan is de vrouw die in de uitzending van BOOS de rol van verdrietige gedupeerde speelt. Tim Hofman zegt in zijn show ferm: “Hessel, we komen je halen”, maar neemt wel een heel team en zijn bodyguard mee. De Jong wist dat Hofman vroeg of laat zou komen, maar sloot zijn winkel niet. Hij zegt: “Ik heb niets te verbergen.”

Op 3 november verschijnt Tim Hofman met zijn ploeg in Haren. Uit alles blijkt dat hij de ondernemer wilde neerzetten als zakkenvuller en oplichter. De eindmontage zorgt voor een nóg dramatischer beeld waarin de presentator zich oppompt tot Messias. In teksten staat te lezen dat De Jong ‘tienduizenden euro’s’ achterover zou hebben gedrukt. Hofman verheft zijn stem, heeft geen interesse in de uitleg van de ondernemer en wil nauwelijks stukken inzien. Daardoor mist hij volledig de meest cruciale informatie, namelijk dat de ondernemer met gedupeerden in contact is. Hij heeft ze al een concreet voorstel gedaan om de problemen op te lossen. En doordat Hofman dit niet wilde zien, sloeg hij de plank in zijn show zo mis. Een goedwillende maar slecht communicerende ondernemer in problemen wordt neergezet als schurk.

Op weg naar publicatie op 16 december voelt Hessel de Jong de bui al hangen, maar hij blijft voortgaan op de ingeslagen weg. Hij ontvangt in Haren gedupeerden en laat hen meubels uitzoeken. Met andere correspondeert hij. Op 9 december stuurt hij BOOS een update waarin hij zegt met alle gedupeerden die zich bij BOOS hadden gemeld contact te hebben opgenomen. Hoewel zijn telefoon is afgesloten, is hij niet onvindbaar. Sterker: tijdens de inval zit hij zelfs in de etalage van zijn winkel te telefoneren, zichtbaar voor iedereen.

Op 16 december gaat de show van BOOS viraal (meer dan 400.000 views) en dat mag objectief beschouwd wel een vergissing worden genoemd. Al snel wordt het filmpje ook gedeeld op het platform Harense Toestanden en daarover zegt De Jong: “Dat vind ik nog het ergst. In mijn eigen dorp. Familie, vrienden, relaties….iedereen ziet het.”

Ondernemer in problemen
Haren de Krant heeft zich verdiept in het verhaal. Er is gesproken met Hessel de Jong en zijn medewerkster. Met Jos de Smit (De Eekhoorn) en er was contact met BNN Vara. De redactie heeft correspondentie en administratie bekeken. Objectief is vast te stellen dat Living27 weliswaar in moeilijkheden verkeert en de eigenaar zeer onhandig heeft gecommuniceerd over de problemen, maar dat hij geen oplichter is en dat er aantoonbaar alles aan wordt/is gedaan om gedupeerden schadeloos te stellen.

Waarom zit BOOS fout?

1.Het programma heeft zich laten leiden door klachten en reviews van mensen die zich bedrogen voelden, zonder te willen zien dat aan deze klanten inmiddels voorstellen zijn gedaan om de problemen op te lossen. Fraude of oplichting is dus niet te bewijzen.
2.De presentator lijkt zich een Messias te wanen. Hij heeft zich intimiderend uitgelaten en door de montage is de Harense ondernemer definitief gecriminaliseerd en geridiculiseerd.
3.Ondanks belofte om niet te filmen is de inval gefilmd en die beelden zijn gebruikt.
4.De Jong heeft zijn eigen faillissement niet aangevraagd, hoewel dit in BOOS expliciet wordt beweerd.

Reactie van Hessel de Jong: “Ik probeer een faillissement te voorkomen en klanten te helpen. Maar door BOOS kan ik mijn toekomst als ondernemer wel vergeten. Een De Eekhoorn? Die heeft al mijn klanten nu overgenomen om ze rechtstreeks te leveren. Dat was volgens mij uiteindelijk zijn bedoeling en daarvoor werd ik klemgezet.”

Reactie van Jos de Smit van De Eekhoorn (leverancier): “Het programma had een opruiende sfeer. Het werd allemaal erg aangezet en als je mij vraagt of Hessel een oplichter is: nee, dat is hij niet. Ik zie hem meer als een onhandige ondernemer, hoewel ik altijd heel goede zaken met hem heb gedaan.”

Reactie van BOOS:
1.Wat is het criterium om een onderwerp te behandelen?
“Mensen benaderen ons altijd door te mailen naar boos@bnnvara.nl. De redactie selecteert dan de onderwerpen die interessant lijken om eens dieper in te duiken. We vragen altijd om alle documentatie, checken vervolgens of er genoeg is gedaan vanuit degene die ons heeft gemaild om het zelf op te lossen, en checken vervolgens ook met juridische experts of de gedupeerde in zijn recht staat. Wat ook een belangrijk criterium is: is degene die ons heeft gemaild de enige met het probleem of zijn er meerdere soortgelijke klachten?”

2.Hoe betrouwbaar is het eigen onderzoek, voordat jullie een ‘doelwit’ overvallen en confronteren?
“We maken dit al 5,5 jaar en onze redactie weet precies wanneer ons eigen onderzoek betrouwbaar en volledig genoeg is om de uitzending daadwerkelijk te gaan maken.”

3.Is het denkbaar dat jullie vóór publicatie besluiten dat het item zich niet leent voor verdere uitwerking?
“Als achteraf zal blijken dat het verhaal niet lijkt te kloppen, zoals dat een gedupeerde cruciale informatie voor ons heeft achtergehouden waardoor het verhaal opeens anders lijkt te zijn, is het natuurlijk altijd mogelijk dat het niet tot een uitzending komt. Echter doordat wij altijd zeer secuur en uitgebreid onderzoek doen is dit iets wat eigenlijk bijna nooit voorkomt als we al zijn gaan filmen.”

4.Is het denkbaar dat jullie na publicatie vaststellen dat iemand niet juist in beeld is gebracht en dat feiten anders zijn. Wat is dan jullie handelswijze?
“Zoals gezegd hebben wij een secure handelswijze en is ons doel om een uitzending journalistiek fair te maken en te brengen. Dit vinden wij zelfs uiterst belangrijk. Voordat een aflevering online komt gaat het meerdere keren langs alle leden van het team en maken we altijd de afweging wat en hoe we alles in beeld brengen. Zo ondervangen we dat achteraf nog dingen aangepast moeten worden.”

Voetnoot van de redactie: Mocht u willen reageren op dit artikel, wilt u zich dan beperken tot de centrale vraag: is de methode van aanklagen en veroordelen goed of fout? Uw mening over de ondernemer in kwestie plaatsen wij niet.