Rubriek van Natuurwaarnemer Johannes Ruben (Nieuw Erasmusheem Haren) – april 2026

Wildplukken in eigen tuin

Duizenden jaren lang verzamelden onze voorouders eetbare wilde planten. De ervaringen van hun langdurige eetgewoonten en plantenonderzoek werden van generatie op generatie doorgegeven. De door hen vergaarde waardevolle kennis hielp de mensen gezond te blijven en te overleven. In recentere tijd is de vroegere kennis over wilde planten in vergetelheid geraakt. In plaats daarvan kwam bedrijfsmatige en industriële voedselberereiding. Toch neemt de belangstelling voor eetbare planten toe want op het menu van toprestaurants staan nu ook wilde planten.

Wildplukken is in Nederland officieel verboden. In de praktijk hanteren veel bosbeheerders een gedoogbeleid, zoals Staatsbosbeheer. Het plukken is wel gebonden aan strenge regels. Nederland telt ongeveer 1500 inheemse planten waarvan ruim 500 op de rode lijst van bedreigde soorten staat en 70 staan op het punt te verdwijnen. Het definitief verdwijnen ervan verstoort in ernstige mate het ecosysteem. De eigen achtertuin is daarom een ideale proeftuin. Na zelf jarenlange waarnemingen in de natuur ben ik me bewust geworden van de waarde en het beschermen ervan. Mijn waarnemingen staan geregistreerd bij waarneming.nl. Vanaf de 16de eeuw zijn door rijke kooplieden en edelen ‘stinzenplanten’ ingevoerd uit verre landen en werden geplant bij hun landhuizen en buitenplaatsen. De ‘börgbloumkes’ zijn als erfenis nog te bewonderen bij met name Fraeylemaborg*. Ze hebben een rijke geschiedenis en zijn van hoge ecologische waarde. Zelf had ik ooit een unieke kans om heel dicht bij die adellijke historie te komen. In 1962 werd ik uitgenodigd door de ‘freule’ Van der Hoop van Slochteren op de Fraeylemaborg. Ik ben er destijds niet op ingegaan — een gemiste kans om de butler van de freule te worden, zeg ik nu met een knipoog. in Haren zijn er prachtige tuinen met stinzenplanten. Bijen en insecten zijn daar dankbaar voor vanwege nectar/stuifmeel. Coöperatie Energiek Maarwold verdient navolging vanwege het stimuleren van en het versterken van de biodiversiteit.(Bron: artikel NRC).