Column van Johannes Ruben, natuurwaarnemer op het balkon Nieuw-Erasmusheem (juni 2026)

Blauwborst ontdekt in Haren

Op 13 april 2022 zag ik een opvallend gekleurde vogel in Haren-Wolddeelen. Het was een mannetje blauwborst (Luscinia svecia), die in zomerkleed met geen andere vogel te verwarren is. Zijn keel en borst zijn helderblauw, met een witte of oranjerode vlek in het midden. Het vrouwtje daarentegen is meer bruin en onopvallend, wat gunstig is om haar nest met jongen te beschermen. Beide vogels hebben een duidelijke witte oogstreep en een roestrode vlek aan de staartbasis, wat vooral te zien is als ze met hun staart wippen. Het zijn kleine zangvogels die behoren tot de familie van vliegenvangers. Ze komen voor in grote delen van Europa en Azië. In Nederland is de blauwborst een vrij talrijke broedvogel, ook in de provincie Groningen en in het Nationaal Park Lauwersmeer. Hun habitat bestaat uit een gevarieerde omgeving met dichte begroeiing en open plekken. Haren-Wolddeelen/Maarwold voldoet aan die eisen, want ze broeden er nu al voor het derde jaar. Ze foerageren veelal op de grond en zoeken tussen de bladeren naar insecten, larven, slakjes, spinnen, bessen en zaden. Na het broedseizoen overwinteren ze rond de Middellandse Zee en West-Afrika. Ze keren in maart terug om in april te gaan broeden. De blauwborst voelt zich in Nederland thuis en is de afgelopen decennia aanzienlijk in aantal toegenomen, mede door geschikte leefgebieden zoals de Oostvaardersplassen, de Biesbosch en het Lauwersmeer. Naar schatting zijn er tussen 2018 en 2020 zo’n 13.000 tot 17.000 broedparen geteld en de populatie blijft groeien. Het is een schuwe vogel die zich niet of nauwelijks laat zien en horen. De mannetjes zingen in het vroege voorjaar nog volop, maar dat wordt minder naarmate het broedseizoen vordert. Ik heb van 13-04-2022 tot 31-05-2025 deze prachtvogels ter plaatse vijftien keer gezien en gehoord. De melodieuze zang van het mannetje is zeer gevarieerd en hij is een prima imitator!