Column Emile Koopmans – architect in Haren (februari 2026)

Drie Olijke Rondjes

Je moet soms goed kijken om te snappen waarom een gebouw mooi is. En dat was bij dit gebouw zeker zo. In 2013 heb ik al eens uitgelegd waarom ik dit gebouw mooi vond, maar dat de glans er af was, vooral door achterstallig onderhoud en leegstand. Daarna is het verkocht, de antikraak is er uit en het wordt al weer jaren fatsoenlijk gebruikt. Het is opgeknapt maar helaas zonder gevoel voor detail. Wat sukkelig. Wat jammer.
Het voormalige steunpunt van Rijkswaterstaat langs de A28 bij de afslag Haren, tussen het Transferium en het Noord-Willemskanaal, is fraai door vorm, kleur- en materiaalgebruik. Het is een ingetogen kantoor met werkplaatsen, met eigen tuin en afgesloten parkeerterrein op een toplocatie.
Wat schreef ik toen? Wat me elke keer weer raakt is de schoonheid van de eenvoud. Het gebouw is rustig symmetrisch vormgegeven. Het materiaalgebruik is mooi gekozen, grijze betonsteen voor de gevels en antraciet golfplaten voor de lessenaarsdaken. Deze daken zijn fors aangezet door de bovenste delen van de langsgevels ook met golfplaten te bekleden. De toegang ligt in de centrale as van het hoofdgebouw. Nevengebouwen, links en rechts van die as, begeleiden de bezoeker statig naar de entree. De voordeur ligt fraai in een hoog, vooruitgeschoven glazen doosje. Het kleurgebruik is sober maar enkele onderdelen steken af omdat ze vrolijk geel en rood zijn gemaakt. En boven de entree geven drie olijke ronde raampjes een accent aan het gebouw, een simpele ingreep, maar het is wat je van het gebouw onthoudt. Het blijft op je netvlies.
En nu zijn precies zaken veranderd waardoor het gebouw anoniem is geworden en minder interessant. Hoe jammer is het dat de verticale golfplaten boven de entree vervangen zijn door beplating, waardoor die strook geen onderdeel meer uitmaakt van het dak, maar verworden is tot een hoog boeideel. En nog in de verkeerde kleur ook (bruin). Ook de frisse accentkleuren rood en geel zijn verdwenen. En doodzonde is het dat de drie olijke raampjes, waardoor het gebouw op je netvlies bleef hangen, verwijderd zijn. Was het nodig om die lelijke reclame centraal op het gebouw te plaatsen? Nee, natuurlijk niet, de reclame-uiting is niet symmetrisch en had dus heel goed terzijde van het midden gekund. Met behoud van de drie stippen. Wat is het toch jammer dat er zo ondoordacht en nonchalant wordt omgesprongen met architectuur, al is die nog zo subtiel.