Rubriek Natuurwaarnemer (op balkon Nieuw Erasmusheem) – september 2026

Door Johannes Ruben

‘Mini-spechtje’ rukt op in Haren

In Nederland komen zes soorten spechten voor, waarvan de kleine bonte specht de kleinste van Europa is. Met het formaat van een huismus en een gewicht van 17 tot 25 gram is het een ware dwergsoort. De vogel valt op door zijn zwart-wit gestreepte rug. Het mannetje draagt een rood petje, dat bij het vrouwtje zwart is. In tegenstelling tot de grote bonte specht mist dit miniatuurtje de rode vlek op de onderbuik. Vanwege zijn lichte gewicht zoekt de specht voedsel op de allerdunste takken, waar andere soorten niet kunnen komen. Daar leeft hij van bladluizen, rupsen en larven. Ook zijn razendsnelle ‘roffel’ valt op; het ritme doet denken aan een naaimachine. Hij leeft voornamelijk in de toppen van loofbossen en parken, waar hij zijn nest uithakt in dood hout. Dankzij natuurlijker bosbeheer breidt de kleine bonte specht zijn leefgebied sinds de jaren zeventig flink uit. Sovon Vogelonderzoek schat de Nederlandse populatie op 5.000 tot 6.500 broedparen. In de winter ligt dat aantal hoger door gasten uit het koudere noorden en oosten van Europa. Hoewel de dwergspecht veelal onopgemerkt blijft in de hoge boomtoppen, verraadt hij in de broedtijd zijn aanwezigheid met een kenmerkend “kie-kie-ki-ki-ki-ki-ki”-geluid. Ik had dan ook puur geluk dat ik deze kleine bonte specht vanuit mijn appartement mocht bewonderen. Hij zat op een middag zomaar samen met een huismus in een sleedoorn. Op de foto is prachtig te zien dat de huismus een schalkse blik werpt op zijn mini-buurman.