10 juli 2018 om 22.59 uur: Het doek valt voor gemeente Haren, Eerste Kamer kiest voor fusie (inclusief stemmingsuitslag en reactie Patrick Brouns)

10 juli, 23.00 uur – Maandag en dinsdag heeft de Eerste Kamer uitgebreid gedebatteerd over een hele reeks herindelingen in Nederland. Minister K. Ollongren van BiZa heeft tientallen vragen beantwoord. Het debat volgde in grote lijnen de twistpunten zoals die de afgelopen jaren een hoofdrol speelden. Wantrouwen in het proces. Verkeerde verwachtingen. Van onderop of van bovenaf? Vraagtekens bij noodzaak van fusie.  Eerlijk of oneerlijk spel. Ook volgden de partijen in de Eerste Kamer hun collega’s van de Tweede Kamer. Democratie en beton horen bij elkaar, want het valt te betwijfelen of in het debat leden van de Senaat op andere gedachten zijn gebracht. Ook de minister herhaalde haar eerdere standpunten en visies. Onderaan dit bericht de eerste reacties van wethouder en gedeputeerde.

De minister was koersvast en bleef van mening dat het proces naar dit besluit democratisch en volgens de regels is verlopen. Opvallende pleidooien waren er van Frank Köhler (SP), die met hart en ziel en een goede kennis van de Harense situatie probeerde Haren uit de herindeling te halen, simpelweg omdat de burgers het in meerderheid niet wensen en er geen noodzaak is voor de fusie. Hij memoreerde maandagavond dat de gemeente Groningen relatief minder goed presteerde dan de gemeente Haren en vroeg zich af of dit misschien de werkelijke reden was dat de fusie er zo nodig moet komen. Het debat leverde geen nieuwe gezichtspunten en invalshoeken op.

In beton gegoten
De minister wist niet van wijken en ook de standpunten van de andere voor- en tegenstanders waren weer in beton gegoten. Ook een motie van de Onafhankelijke Senaats Fractie (Henk ten Hoeve) die wantrouwende Harenaars steunde, haalde niets uit. Hij vindt dat de procedure onzorgvuldig is verlopen, omdat de Provincie eerst heeft gesuggereerd dat Haren geen fusie zou worden opgelegd en dit vervolgens niet waarmaakte.

Stemming
Dinsdag 10 juli om 22.59 uur kwam een eind aan een lange democratische strijd, die in het voorjaar van 2013 begon. Objectief kun je stellen: De meerderheid van de Harense gemeenteraad is tegen. Een fors deel (zo niet een meerderheid) van de burgers is tegen. Het College is tegen. De cijfers en prestaties van de gemeente Haren zijn aantoonbaar beter dan die van de meeste andere gemeenten (schuldenpositie, WMO-taken, solvabiliteit). De vermeende zwaktes van Haren, die aanleiding zouden zijn voor de fusie, worden door veel Harenaars en door het College van B & W niet erkend en zeker niet gevoeld. Haren heeft 2,4 miljoen omgebogen in 2017. Desalniettemin weegt de wens van regering en provincie om Haren te laten opgaan in de gemeente Groningen, zwaarder.
In de Eerste Kamer stemden 49 leden voor het wetsvoorstel en 25 leden tegen het wetsvoorstel. De fusie is daarmee een feit.

Na ruim 200 jaar valt het doek
De Eerste Kamer bracht het fusievoorstel uiteindelijk in stemming ( 22.59 uur) en daarmee valt na ruim 200 jaar het doek voor de zelfstandige gemeente Haren. Maar niet voor Haren zélf en haar dorpen Onnen, Glimmen en Noordlaren. Vermoedelijk begint nu een periode waarin wonden moeten genezen en de verliezers van het pleit moeten wennen aan de nieuwe situatie. Op 21 november zijn er gemeenteraadsverkiezingen voor Haren, Groningen en Ten Boer. Op 1 januari 2019 levert burgemeester Pieter van Veen de sleutels van Haren in aan de Grote Markt en begint een nieuw tijdperk. Haren, Onnen, Glimmen en Noordlaren behoren dan tot de Gemeente Groningen.

Reactie wethouder Michiel Verbeek D66:

“Minister Kajsa Ollongren denkt beter te weten wat goed voor Harenaars is dan de Harenaars zelf. De SP’er Kohler typeerde de opvatting van de minister over Haren wel aardig: U voelt het niet, maar u bent chronisch ziek en wij helpen u wel uit uw lijden. De minister vond dat Haren goede verbeteringen had doorgevoerd op het gebied van de financiën en bestuurskracht, maar de kwetsbaarheid blijft en er was een momentum om een duurzame oplossing door te voeren, omdat Groningen en Ten Boer al bezig waren met een herindeling. Diezelfde Kohler vroeg de minister nog even door op bestuurskracht. Wat verstaat de minister daar onder? Ollongren: realiseren van de gewenste dienstverlening, gemeentelijke taken uitvoeren en strategische ambities waarmaken. Laat Haren dat nu prima doen. Tjsa, politiek is soms onnavolgbaar! De machtspolitiek heeft het gewonnen van feiten en argumenten. Ik vrees dat het vertrouwen in de politiek door de behandeling van dit dossier een flinke knauw heeft gekregen. Wat staat ons nu te doen? We zullen het besluit van het Parlement moeten accepteren en alles op alles zetten om een keurige overdracht naar Groningen te realiseren.”

Reactie gedeputeerde Patrick Brouns

Patrick Brouns reageert: “De Eerste Kamer heeft met tweederde meerderheid voorgestemd. De Kamer heeft daarbij geconcludeerd dat het proces zorgvuldig is doorlopen. Nu er een besluit ligt, hoopt het College van GS dat er eendrachtig samen wordt ingezet op de vormgeving van de nieuwe gemeente, waarin het voor alle inwoners goed wonen, leren en recreëren is.”