Primeur in Harense politiek: ronde tafel

Het nieuwe elan van het nieuwe college sinds 2006 zou moeten blijken uit verfrissende bestuursvormen. Nieuw in Haren zijn de ronde tafel gesprekken, waarbij lokale politici zich laten bijpraten door lokale deskundigen en belangenbehartigers. Onze politiek verslaggeefster Wil Legemaat stuurde ons het verslag van de eerste editie van ‘het ronde tafelen’…..

Door Wil Legemaat

RONDETAFELGESPREKKEN moeten vooral nog wennen: 6 maart 2007

In het verlangen de burgers meer en beter te betrekken bij de politiek, heeft de Harense gemeenteraad de maandelijkse commissievergaderingen omgebouwd naar rondetafelgesprekken. Op twee locaties vinden twee gesprekken van een uur plaats. Bij elk gesprek is van elke fractie een raadslid aanwezig. Op verzoek worden inwoners of vertegenwoordigers van organisaties, verenigingen of bedrijven uitgenodigd om hun licht over een bepaald onderwerp of voorstel van het college te laten schijnen. Het zijn in principe informatieve, opinierende bijeenkomsten, waar het gaat om vragen stellen en niet om politiek bedrijven. De maandelijkse raadsvergadering zal bestaan uit een meningvormend en een besluitvormend gedeelte. Vanavond de premiere. De nieuwe vergadervorm moet vooral nog wennen, voor de deelnemers, voor de voorzitter, maar ook voor de mensen op de publieke tribune. Die mogen zich trouwens ook vrijelijk in het gesprek mengen! Dat kan nog wat worden als er eens een onderwerp als verplaatsing van sportvelden op de agenda staat…
Wat opvalt is dat de uitgenodigde burgers worden aangesproken alsof zij insprekers zijn op een commissievergadering: vertelt u maar waarvoor u komt! Sommigen lijken door die vraag overvallen. Hebben zij zich niet goed voorbereid of is het de voorzitter die zich niet goed heeft voorbereid? Een verslag.

Verzelfstandiging Dorpshuizen
De gemeente Haren heeft vier dorpshuizen: De Mellenshorst in Oosterhaar, De Hoeksteen in Noordlaren, De Tiehof in Onnen en De Groenenberg in Glimmen. In gebouwen van de gemeente proberen dorpshuisbesturen hun exploitatie elk jaar weer rond te krijgen. Aan de inkomstenkant vullen vooral de verhuur van verblijfsruimte en de horeca de kas. De belangrijkste uitgave is overal het salaris van de beheerder(s). Onderhoud en energierekeningen vormen een goede tweede. Om het gebouw up-to-date te houden en de inventaris op tijd te kunnen vervangen, is veel creativiteit en inzet nodig van de vele tientallen vrijwilligers, zonder wie geen enkel dorpshuis meer zou kunnen functioneren. De gemeente zorgt, waar nodig, voor een bescheiden financiele ondersteuning.
In 2004 opperde het college van B&W dat het misschien wel mogelijk is de dorpshuizen een zelfstandig bestaan te laten leiden: voor het gebruik van de gebouwen zou dan een pachtconstructie worden ontworpen. Na onderzoek komt het huidige college tot de conclusie dat die gedachte te optimistisch is en dat het beter is op de huidige voet verder te gaan. Met wat aanpassingen hier en daar.
De besturen van de dorpshuizen zijn uitgenodigd aan het rondetafelgesprek deel te nemen. Op De Mellenshorst na zijn alle dorpshuizen vertegenwoordigd. Allen tonen zich verheugd en opgelucht dat het privatiseringsplan van de baan lijkt te zijn. Maar de financiele ondersteuning door de gemeente blijft noodzakelijk.
Sven Thieme, voorzitter van het bestuur van De Groenenberg en Pieter Sluis, de penningmeester, leggen uit hoe wankel de financiele evenwichtsbalk soms is. De peuterspeelzaal huurt en betaalt per dagdeel. Vroeger was dat zes dagdelen, toen vier en nu nog maar twee, want het peuterspeelzaalwerk loopt terug. Maar voor die twee dagdelen moet de ruimte wel permanent zijn ingericht voor het peuterwerk en is niet zomaar voor iets anders te gebruiken, laat staan te verhuren. Om de ruimte toch meer te laten opbrengen zou de peuterspeelzaal er dan beter uit weg kunnen zijn. Wethouder Anje Toxopeus zegt dat de gemeente het voortbestaan van het peuterspeelzaalwerk in Glimmen zo belangrijk vindt dat er momenteel twee dagdelen huurgeld wordt bijgepast. Er zijn nieuwe initiatieven, waarvan een, de Wereldkeuken, goed draait. Ook wordt met allerlei organisaties (kinderopvang, CBS De Marke, voetbal- en tennisvereniging) aan de Markeweg gezocht naar samenwerking: het zogenaamde Markepleinconcept. De Groenenberg zou daarin een breed dorpshuis (vergelijk brede school) moeten worden. Maar het gebouw van De Groenenberg is verouderd en voldoet aan geen enkele eis meer. Het leent zich momenteel niet voor intensivering, want de veiligheid is niet in orde. De meeste activiteiten en subsidies zullen eerst moeten worden aangewend voor een grondige opknapbeurt van het gebouw.
De Groenenberg is open van maandag tot donderdag en op de andere dagen incidenteel. Er is een betaalde kracht: de beheerder.
Ook in Onnen heeft het dorpshuisbestuur te maken met een verouderd, ongezellig gebouw, dat beslist gepimpt moet worden. De inventaris is een paar jaar geleden overgenomen van cafe Bonder en daar is intussen altijd wel wat aan te repareren. Over het gebruik is het bestuur wel tevreden. Voorzitter Paul Dijkstra vertelt dat Onnen, met 750 inwoners, maar liefst 18 verenigingen telt, die bijna allemaal van De Tiehof gebruik maken. Ook de basisschool Hunedal, huurt twee dagdelen een ruimte. Het dorpshuis is alle dagen open, behalve zondags. Twee vaste krachten, eigenlijk wel nodig, bleek te duur, zodat er nu een betaalde kracht is naast een leger vrijwilligers. De Tiehof wordt dus zeer goed gebruikt, maar het gebruik brengt vaak de kostprijs niet op. Als voorbeeld noemt Dijkstra de bridgeclub, die op maandagochtend in de Tiehof aanwezig is. Zestien personen en elk twee verteringen. Daarvoor moet het gebouw schoon zijn en verwarmd en de beheerder moet aanwezig zijn.
De Hoeksteen in Noordlaren krijgt sinds 1999 een jaarlijkse bijdrage van 3300 voor onderhoud en vervanging van inventaris. Dat kreeg het bestuur in eigen beheer. Dat werkt uitstekend. Het bestuur kan wat geld reserveren en adequaat handelen als er een apparaat kapot is of iets aan vervanging toe is, vertelt voorzitter Henk Tiesinga. Het college is echter van plan om deze subsidie te stoppen. Gelijke monniken, gelijke kappen, zo wordt geredeneerd, en geld voor zon subsidie aan alle dorpshuizen is er niet. Tiesinga betreurt dat zeer. En met hem de bestuurders van de andere dorpshuizen. Thieme (Groenenberg) vindt het kortzichtig beleid: de gemeente kijkt alleen naar het bedrag, maar niet naar wat uitgespaard wordt aan ambtelijke kosten als de gemeente het onderhoud van de inventaris onder beheer heeft. Penningmeester Sluis valt hem bij: het beste en het voordeligst is het wanneer het bestuur een beetje flexibel kan omgaan met een budget. Nu is alles gespecificeerd en kun je niet onderling wat schuiven met de fondsen. Thieme erkent dat je wel een goed bestuur, functionerend als ondernemer, nodig hebt. Maar de uitdaging van het besturen zit toch ook in het zelf keuzes kunnen maken, zegt hij.
De raadsleden hebben vragen aan de dorpshuisbestuurders. Is er overwogen samen te werken, met personeel of facilitaire zaken, vraagt Visser (D66). Ja, dat is wel onderzocht, maar niet structureel van de grond gekomen. Wel zijn er afspraken over de tarieven, om te voorkomen dat verenigingen de goedkoopste locaties opzoeken. En als in Onnen de boenmachine stuk is, kan die natuurlijk zo worden geleend in Glimmen.
Waarom wordt afgezien van de vestiging van een Steunstee in Onnen, wil Van Duinen (GL) weten. Dat heeft de gemeente afgeblazen, antwoordt wethouder Toxopeus: er bleek geen behoefte aan. De ouderenadviseur en de mensen van Thuiszorg komen aan huis.
Hoe hebben de dorpshuisbesturen het onderzoek naar verzelfstandiging ervaren, wil Berends (CU) weten? Na de eerste schrik was het een leuke uitdaging, zegt Tiesinga (Hoeksteen). Het gaf inzicht in hoe anderen het doen, er is veel van geleerd. Ook Dijkstra (Tiehof) en Thieme (Groenenberg) hebben het als leerzaam ervaren, maar zijn blij dat de plannen niet doorgaan.

Herijking speelplaatsenbeleid
In de gemeente Haren zijn, naast de schoolpleinen, 48 openbare speelplaatsen te vinden. De speeltoestellen op die plaatsen moeten veilig en gecertificeerd zijn en zijn duur in aanschaf. De raad wilde een jaar geleden bezuinigen door het budget voor vervanging van de speeltoestellen te verlagen. Het college kwam daarop met een keuzevoorstel: of een gelijk aantal speelplaatsen met minder speeltoestellen per speelplaats, of een aantal speelplaatsen met een behoorlijk aantal speeltoestellen, een aantal zonder en een aantal afstoten. De raad kwam er niet uit. Er moest eerst met de gebruikers, de kinderen worden overlegd, vond men. Het college nam daarop het voorstel terug. Het huidige college heeft de plannen opnieuw bestudeerd en komt tot de conclusie dat geen enkel alternatief overeenkomt met het collegebeleid dat streeft naar instandhouden voorzieningen op minimaal het huidige niveau. Daarom wordt gevraagd een extra krediet beschikbaar te stellen, ongeveer de helft van de vorig jaar voorgestelde bezuiniging. De andere helft wordt bespaard door de zandbakken overal te verwijderen of over te dragen aan buurtbewoners.
Voor het gesprek waren drie burgers uitgenodigd, die niet kwamen opdagen. Alleen Geert Smid, van stichting De Tijborg in Onnen was gekomen. De stichting heeft in 2000 een terrein en geld gekregen van de gemeente Haren en daarvan een leuk, beschermd speelterrein voor kinderen ingericht. Er wordt veel gebruik van gemaakt. De leden onderhouden het zelf. De stichting zou graag speeltoestellen willen vervangen en liefst enkele extra bijplaatsen. Op brieven naar de gemeente kwam echter nooit antwoord. Nu is Smid uitgenodigd voor het rondetafelgesprek en dat zal perspectief geven, hoopt hij. Maar al snel blijkt dat het voorstel dat ter tafel ligt, helemaal niet over De Tijborg gaat, maar over openbare gemeentelijke speelterreinen. In Onnen is nog een speelterrein: De Kleine Kamp. Alleen wanneer de Onner bevolking van mening is dat De Tijborg beter geschikt is voor uitbreiding en aanwijzing als centrale speelplaats dan De Kleine Kamp, kan er over gesproken worden, zegt wethouder Boekel.

Daarmee is het rondetafelgesprek naar intentie eigenlijk na twintig minuten afgelopen. Maar de raadsleden gebruiken de rest van de tijd om er een ouderwetse commissievergadering van te maken: vragen aan de wethouder over de plaatsing van een skatebaan in Haren-West (dat is weer een andere pot, die voor jeugdzaken), over speelplaatsen in DHE (dat wordt meegenomen in de totale plannen) en over de vraag waarom je niet gewoon wat oude rioolbuizen op een speelplaats kunt dumpen. Op dat moment moet de rioolbuis typegekeurd worden en dat komt meestal niet goed. De gemeente is verantwoordelijk bij ongevallen. Een speelplaats moet voldoen aan de verordeningen van het Atrractiebesluit.
Duidelijk wordt wel dat Haren gaandeweg meer speelplaatsen met uitdagende speelaanleidingen zal krijgen, ter vervanging van wipkippen en klimrekken.

Wil Legemaat