Verslag gemeenteraad 29 januari

Wil Legemaat heeft de raadsvergadering van maandag 29 januari in Haren bezocht en goed geluisterd. Daardoor kunnen wij nu reeds haar zeer degelijke verslag publiceren. Alsof u er zelf bij was!Door Wil Legemaat

Rotondes en verkeersveiligheid, pluspunten en pijnpunten in Oosterhaar en het raadplegend burgemeestersreferendum: raadsvergadering 29 januari 2007

Omdat drie raadsfracties (VVD, PvdA en GL) bij de reconstructie van het noordelijke deel van de Rijksstraatweg de aansluiting met de Dilgtweg met een rotonde wilden optuigen, werd de beslissing over de gewenste reconstructievariant met maar liefst twee maanden uitgesteld. Die tijd is goed besteed, zo bleek: twee van deze drie fracties willen nu beslist geen rotonde! In die paar maanden bleek de Rijksstraatweg ook een stuk veiliger geworden: de blackspots, punten met een verhoogde concentratie ongevallen, waar wethouder Boekel in november van repte, bleken niet meer te bestaan.
Alle fracties waren vertegenwoordigd geweest op de inloopmarkt in Oosterhaar, waar de burgers werden geinformeerd over de bouwplannen Van Spoor tot Steeg. De raadsleden hadden daar voornamelijk positieve geluiden gehoord, al waren allen ook geconfronteerd met de pijnpunten: de bouwhoogte en de verkeersdruk bijvoorbeeld.
Mogen de Harense burgers hun voorkeur voor een nieuwe burgemeester kenbaar maken middels een raadplegend burgemeestersreferendum? Vijf van de zes fracties laten een duidelijk Neehoren.
Een verslag van de maandelijkse raadsvergadering, voor het laatst onder leiding van burgemeester Arjen Gerritsen.

Vragenuurtje
Een raadsvergadering begint altijd met een vragenuurtje. Vrijwel alle raadsleden maken daar vanavond gebruik van en verscheidene leden hebben zelfs meerdere vragen.
Hein Frima (VVD) heeft vernomen dat de verkoop van appartementen naast het oude postkantoor is gestopt, omdat de projectontwikkelaar van mening is dat de bewoners straks tegen de blinde muren van een nieuw gemeentehuis zullen aankijken. Frima voorziet een langdurige juridische procedure en stelt voor toenadering en samenwerking met de projectontwikkelaar te zoeken. Wethouder Liesbeth Boekel kan vertellen dat die contacten met de projectontwikkelaar er al zijn, weliswaar in gezelschap van juridisch adviseurs, maar dat er in feite nog geen concrete gemeentelijke plannen zijn, alleen een plan van aanpak.
Paul Rolf (GroenLinks) heeft geconstateerd dat de wachttijden voor de spoorwegovergang Oude Middelhorst verdubbeld zijn sinds de invoering van de nieuwe dienstregeling. Daar kan de wethouder weinig aan doen, maar in contacten met ProRail kan er naar gevraagd worden.
De OR van basisschool De Wissel is teleurgesteld omdat de gemeente niet wil participeren in hun plannen om de verkeersveiligheid te bevorderen, bij de aanleg van een zebrapad bijvoorbeeld. Boekel belooft dat de zebra zal worden geverfd, zodra het gemeentepersoneel weer met de verfwagen op pad gaat.
Op De Wissel valt te horen dat er nieuwbouwplannen zijn, zegt Menno Visser (D66). Klopt dat? De plannen zijn nog niet officieel, antwoordt wethouder Anje Toxopeus. In het nieuwe vierjaren huisvestingsplan zal staan dat de Wissel aan nieuwbouw toe is.
Groningen wil alle scholen aansluiten op het glasvezelnet en van gratis internet voorzien, zegt Visser. Hoe staat de gemeente Haren daar tegenover? Haren heeft geen plannen in die richting, meldt burgemeester Arjen Gerritsen.
Visser is blij dat de informatie over de nieuwbouw van het raadhuis eindelijk op de gemeentelijke website staat. Hij zou het fijn vinden als op de gemeentelijke pagina in het Harener Weekblad wordt gemeld dat die informatie er te vinden is. Wethouder Boekel zal contact opnemen met de gemeentelijke voorlichter.
Jacqueline van Duinen (GL) wil graag alle ingekomen stukken digitaal aangeleverd krijgen, zodat ze ook kunnen worden doorgestuurd naar de achterban. Burgemeester Gerritsen maakt de raad erop attent dat die brieven in principe bedoeld zijn als achtergrondinformatie; anders zou het college er immers een raadsvoorstel van maken. Wanneer een raadslid het nodig vindt, wordt een brief op de agenda gezet en in dat geval digitaal rondgestuurd. De raad heeft in het verleden zichzelf weinig ondersteuningscapaciteit toegekend, te weinig om alles digitaal te kunnen doorsturen.

Variantennota Rijksstraatweg
In november 2006 presenteerde het college de zogenaamde Variantennota Rijksstraatweg (noordelijk deel). De raad werd gevraagd te kiezen: of louter herstelwerkzaamheden, waarmee de straat 5-7 jaar verder kan (variant 1: 630.000), of herstel met kwaliteitsverbetering en verkeerskundige aanpassingen, waarmee de weg weer 10 jaar vooruit kan (variant 2: 1,2 miljoen euro) of totale reconstructie zoals ook van het zuidelijk deel, versmalde rijstroken, met stil asfalt afgewerkt (variant 3: na aftrek van subsidie 1,5 miljoen euro). De laatste variant is in feite het oorspronkelijke plan, in huisstijl van de gemeente. Zo is de reconstructie ook begroot, maar bij nader inzien heeft de raad zich afgevraagd of het niet wat goedkoper kan. Het college had een voorkeur voor variant 2.
Tijdens de raadsvergadering in november bleek dat CDA en CU een voorkeur hadden voor variant 3, PvdA en GL voor variant 1, de VVD voor variant 2 en dat D66 een betere kostenvergelijking wilde kunnen maken tussen variant 1 en 2. Tot een stemming kwam het niet, want VVD, PvdA en GL wilden in de variant van hun voorkeur een rotonde bij de aansluiting met de Dilgtweg aangelegd zien. Om de voor- en nadelen daarvan goed in kaart te kunnen brengen en de extra kosten te berekenen, werd de besluitvorming twee maanden uitgesteld. Vanavond ligt het voorstel opnieuw op tafel, met enkele aanpassingen: variant 3 blijkt iets minder duur uit te vallen.
Dat laatste heeft het CDA bevestigd in de aanvankelijke keuze voor variant 3. Hans Meles somt de voordelen op: veiliger, want een smallere weg (snelheidremmend), dus meer ruimte voor voetpad en bloemenperkjes en overzichtelijker voor overstekende verkeersdeelnemers, minder geluidsoverlast voor omwonenden door het stille asfalt.
Theo Berends (CU) is dezelfde mening toegedaan. Voor de CU gaat de verkeersveiligheid boven de financien. Dat is niet alleen een kwestie van het aantal doden en gewonden meten, maar het gaat ook om gevoel en beleving. Een smalle weg is makkelijker over te steken. Variant 3 is in zijn ogen de veiligste en qua jaarlijkse kosten niet duurder dan variant 2. De Rijksstraatweg krijgt dan ook in het noorden dezelfde fraaie aanblik als in het zuidelijk deel, een consistent beeld …van een van de allermooiste gemeenten van Nederland. Om het parkeren in de berm bij voetbalstadion De Esserberg tegen te gaan, pleit Berends voor de aanleg van een groene parkeerstrook daar.
Of de raadsleden van PvdA en GL in november hun huiswerk niet goed gedaan hadden of dat het een kwestie is van voortschrijdend inzicht, valt niet te beoordelen, maar een feit is dat deze fracties de rotonde weer van hun verlanglijstje geschrapt hebben. Lo van Kats (PvdA) hamert op de zorgelijke financiele positie van de gemeente. Met dit project is een flinke bezuiniging mogelijk. Daarom kiest de PvdA voor de goedkoopste variant: een opknapbeurt, maar dan wel met een SMA-deklaag, die 10 jaar mee kan, in plaats van 5-7 jaar. Kosten totaal: 700.000 euro. De PvdA hecht aan verkeersveiligheid, maar denkt niet dat een wegversmalling veel zal helpen: veel ongelukken komen door roekeloos verkeersgedrag en daar helpen zulke maatregelen niet tegen. Bovendien zijn er voor de PvdA andere gevaarlijke locaties die meer prioriteit hebben: bij De Wissel bijvoorbeeld. Mocht het allemaal blijken mee te vallen met de gemeentelijke financien, dan zou Van Kats het geld liever besteden aan spannende speelplaatsen, sociale woningbouw of aan onderhoud van trottoirs.
Paul Rolf (GL) is ook van mening dat veiligheid niet alles te maken heeft met inrichting van de weg, maar met verkeersgedrag. GL pleit voor een verstandige inzet van de schaarse middelen. Variant 1 met een SMA-deklaag en dan graag aangevuld met eenvoudige aanpassingen, die er op gericht zijn de snelheid van automobilisten af te remmen: optische versmalling en belijning bijvoorbeeld.
Hein Frima (VVD) vindt dat PvdA en GL de veiligheid wel erg gemakkelijk inwisselen voor de financien, iets wat gewoonlijk de VVD wordt verweten. Frima wil de rotonde beslist handhaven, in variant 2, want hij voorziet dat er in het kader van de bouw van DHE binnenkort diepladers met complete huizen via de Dilgtweg vervoerd moeten worden. Een rotonde zorgt dan voor een betere verkeersafwikkeling, meent hij (hoe die diepladers dat rotonderondje moeten draaien blijft onvermeld; een kijkje op de huidige rotondes in Haren zou verhelderend zijn: lange vrachtwagens of bussen kunnen daar nauwelijks zonder schade overheen! WL). Een brede Rijksstraatweg met een verkeersvertragende rotonde is de wens van de VVD.
Menno Visser (D66) constateert dat het college geen overtuigende argumenten voor verkeersveiligheidsmaatregelen heeft aangedragen. Hij ziet in Oosterhaar belangrijker knelpunten dan aan de Rijksstraatweg en wil …het geld in de knip houden. Hij sluit zich aan bij PvdA en GL in de keuze voor variant 1 aangevuld met een SMA-deklaag.
Wethouder Jeroen Niezen stelt dat er twee belangrijke zaken zijn: de verkeersveiligheid en het onderhoud van de weg. Het bewuste deel van de Rijksstraatweg wordt gebruikt door allerlei zwakkere verkeersdeelnemers van scholen, instellingen en verzorgingshuizen. Deze instellingen vragen al jaren om maatregelen. Het college vraagt telkens af te wachten, want: de reconstructie is in aantocht en dan zullen de wensen worden meegenomen. U moet verantwoording afleggen als u dat nu niet wilt, zegt Niezen.
Ook wethouder Liesbeth Boekel vindt dat de gemeente het …niet kan maken naar al die instellingen, die al jaren aandringen op maatregelen. Wel kan zij melden dat er op dit moment geen blackspots zijn in Haren. Een rotonde vindt zij geen goede zaak voor met name fietsers. Het parkeerprobleem bij Be Quick zou moeten worden opgelost met een parkeergelegenheid achter het stadion, maar de gemeente Groningen zal hier voorlopig geen geld voor vrij maken. Het is overigens niet de bedoeling dat het DHE-verkeer allemaal langs de Dilgtweg gaat: de Esserweg is eerder in beeld. Daarover is Frima (VVD) verheugd. Hij ziet de Kerklaan al doorgetrokken naar de Helperzoom: …een paar huizen egaliseren en we hebben een prachtige Noord-Zuidverbinding.
De besluitvorming heeft zich intussen afgetekend: de Harense gemeenteraad kiest met een nipte meerderheid voor variant 1, met SMA-deklaag: negen stemmen voor (PvdA, GL en D66). CDA en CU wensen aantekening van het feit dat zij erop tegen zijn.

Van Spoor tot Steeg
Alle gemeenteraadsfracties hebben de inloopmarkt op 19 januari bezocht. En daar geconstateerd dat de reacties van de burgers overwegend positief zijn. Pluspunten van de plannen zijn: een mooi winkelcentrum, seniorenwoningen, zorgvoorzieningen, medische voorzieningen en een fraaie aaneengesloten groenvoorziening, een groene long. Er zijn echter ook pijnpunten: de bouwhoogte en de verkeersafwikkeling. Ook zijn de bewoners van de huizen aan de noordkant van het winkelcentrum gedupeerd door de bouw.
Kanttekeningen worden geplaatst door Rene Valkema (CDA): er moet aandacht zijn voor de veiligheid achter de winkels, voor de woningen aan de Windeweg en er zou een harde toezegging moeten worden gevraagd van groot bouwverkeer en bevoorrading van winkels: niet laden of lossen tijdens schooltijden.
Mariet van Zuijlen (GL) wil geen stadse fratsen waar het de bouwhoogte en het ontwerp van de winkels en woonblokken betreft. Het moet wel in Oosterhaar passen. GL wil vooral de toezegging dat de invulling van de bouwplannen via open planprocessen met gegarandeerde betrokkenheid van de burgers plaatsvindt. Zij pleit opnieuw voor het opstellen van een Beeldkwaliteitsplan. Het verkeer verdient beslist aandacht, maar GL wil dat graag uitbreiden tot heel Oosterhaar.
Theo Berends (CU) vindt dat je de toename van verkeersdruk niet moet overdrijven: er komen in totaal maar enkele tientallen huizen bij: dat veroorzaakt toch geen verdubbeling van verkeer. Hij ziet wel graag maatregelen voor laden en lossen: vensters en tijdens schoolverkeer geen vrachtverkeer toestaan. De bouwhoogte is ook een aandachtspunt: misschien kan er aan de noordkant een glijdende vormgeving worden toegepast?
Gea van der Vliet (VVD) erkent de genoemde pijnpunten en ondersteunt de suggestie om het vrachtverkeer tijdens schooltijden uit te bannen. Voor het overige is de VVD positief ten aanzien van de plannen.
Menno Visser (D66) zet vraagtekens bij de versterking van de zogenaamde groene long. Er komt wel meer openbaar groen, maar in totaal minder groen. Het betrekken van de burgers moet goed geregeld; daarbij zijn al kansen gemist: zo had het verplaatsen van het winkelcentrum behandeld kunnen worden in een openbare commissievergadering. Visser vindt het niet erg handig dat wethouder Niezen het buurtcomite op zijn weblog zure tegenstanders heeft genoemd. Dat is niet de juiste toon als je nog met elkaar verder moet. Visser mist in de plannen aandacht voor duurzaam bouwen en stelt voor (een deel van) de reservepot Duurzaam Bouwen in te zetten bij de bouwplannen.
Lo van Kats (PvdA) deelt de aandacht voor de pijnpunten. Hij wil ook aandacht voor de bewoners ten noorden van de winkels. Misschien kan het winkelcentrum iets naar het zuiden opschuiven? Van twee voetbalvelden groen kan best iets af.
Wethouder Niezen belooft dat er in de vormgeving gestreefd zal worden naar Harense maatvoering en naar aansluiting bij de bestaande bouw in Oosterhaar. Renovatie van de woningen aan de Windeweg is een zaak van Woonborg. De gemeente zal in elk geval met de bewoners in overleg treden om te zien of er verkeersmaatregelen nodig zijn. Het reguleren van laden en lossen is nog niet aan de orde, maar daar staat het college positief tegenover. Het geplande groen zal anders ervaren worden dan het huidige: positiever, meent Niezen. De kansen uit het verleden zijn voor hem een gepasseerd station. Zijn kwalificatie van het buurtcomite is ingegeven door de wijze waarop het comite zich opstelt. Niezen heeft er alles aan gedaan met het comite in gesprek te zijn. Zuur is dat men enerzijds wel alle nieuwe dingen wil, maar anderzijds voortdurend argumenten blijft zoeken om het plan onderuit te halen. Het bewonerspanel blijft meedenken. Duurzame bouw heeft de aandacht van de wethouder: er is al overleg met het Centrum Duurzaam Bouwen over de installatie van warmtepompen, waardoor bewoners hun energiekosten laag kunnen houden.
Wethouder Boekel zegt de zorgen over het verkeer te delen met de raad. Zij wil de verkeersproblemen in Van Spoor tot Steeg graag inpassen in een integraal verkeersplan voor heel Oosterhaar.

Raadplegend Burgemeestersreferendum
De gekozen burgemeester is nog ver weg. Toch is het niet meer zo dat de Commissaris van de Koningin een gemeente een burgemeester toewijst. De gemeenteraad stelt een profiel op, aan de hand waarvan de CdK twee kandidaten voordraagt. De gemeenteraad kiest vervolgens een van die twee. Zo is ook burgemeester Arjen Gerritsen in 2002 (unaniem) door de Harense gemeenteraad gekozen. De gemeenteraad heeft wel de mogelijkheid om de burgers bij de keuze te raadplegen. De twee kandidaten kunnen aan de burgers worden voorgesteld en de burgers kunnen dan in een referendum hun voorkeur uitspreken. Het is een raadplegend referendum, dat wil zeggen dat de gemeenteraad niet verplicht is de burgers in hun voorkeur te volgen. Mocht de raad zon referendum willen organiseren, dan moet dat uiterlijk 20 februari, de dag waarop de profielschets aan de CdK wordt gepresenteerd, kenbaar zijn. Kosten geraamd op 45.000.
Raadslid Visser (D66) is een voorstander. Hij brengt in herinnering dat vijf jaar geleden een vergelijkbare discussie speelde. Vier partijen dachten toen serieus na over het houden van zon referendum. Uiteindelijk werd volstaan met een peiling van de bevolking over de profielschets. Uit een enquete in het Harener Weekblad bleek toen dat 78% van de burgers voor een raadplegend referendum was. Landelijke onderzoeken melden een percentage van 72%. In Boxmeer, Best, Vlaardingen en Delfzijl (hilariteit) zijn referenda gehouden, die goede burgemeesters opleverden. D66 is een voorstander van het betrekken van burgers bij belangrijke besluiten en dit is zon besluit. Visser noemt Nederland binnen Europa ouderwets in dit opzicht. De kosten kunnen volgens hem ook beperkt blijven: er kan ook een poststemming worden georganiseerd, of stemmen via internet of telefoon. Tien- tot twintigduizend euro moet genoeg zijn.
Burgemeester Gerritsen bestrijdt het laatste: er zijn voorschriften voor een referendum en georganiseerd volgens die voorschriften, gaat zoiets 45.000 kosten. Dat is berekend op basis van de kosten die gemaakt zijn voor het Europees referendum.
Van Zuylen (GL) meldt dat GL tegen zo een referendum is. De raadsleden zijn door de bevolking gekozen en zij kiezen de burgemeester uiteindelijk. De burgemeester dient een onafhankelijk functionaris te zijn. Bij verkiezingen door de bevolking gaat de politieke voorkeur van de kandidaten een belangrijke rol spelen en dat is voor GL juist ondergeschikt aan de kwaliteit.
Ook voor Valkema (CDA) is de kwaliteit het belangrijkste. Vijf jaar geleden was het CDA voor een raadplegend referendum, maar daarna werd geconstateerd dat de respons van de bevolking op de profielschets gering was. Derhalve is het CDA nu geen voorstander van een referendum.
Jos Stroomer (PvdA) zegt dat het in de door Visser genoemde referendagemeenten vaak een grote poppenkast is geweest. Dat las hij ook in het blad Binnenlandse Zaken. De animo om een referendum te houden is daardoor bij de PvdA flink afgenomen. Bovendien is gebleken dat in gemeenten waar een referendum werd gehouden minder mensen solliciteerden. Ook om die reden is terughoudendheid geboden. De PvdA wil kwaliteit en een zo ruim mogelijke keuze. Dus geen referendum.
Frima (VVD) is het eens met GL en PvdA en wijst er nog op dat het voor een kandidaat die (in het openbaar) mee heeft gedaan aan een procedure waarin een referendum is opgenomen, erg moeilijk is weer in zijn oude werk te functioneren, als hij tweede wordt. Een referendum heeft goede kanten, erkent Frima, maar op dit moment wil de VVD het zeker niet.
Voor Berends (CU) is het duidelijk: de gevolgde procedure, waarbij de gemeenteraadsleden, als vertegenwoordigers van de burgers, de burgemeester hebben gekozen, heeft een uitstekende burgemeester opgeleverd. De raad geldt als democratische legitimatie: Wat doen wij anders hier?
Het is duidelijk: in Haren zal geen raadplegend burgemeestersreferendum worden gehouden!

Om half elf sluit burgemeester de vergadering.

Wil Legemaat