Ophef over ‘werkgroepen’: deugt het of deugt het niet? – lees meer…

Berichtgeving op RTV Noord vorige week bracht aan het licht dat ‘Harense ambtenaren actief met Groningen zouden overleggen over de fusie’, waarbij het pikante detail was dat Haren officieel van geen fusie wil weten. Vandaag doet Dagblad van het Noorden er een schepje bovenop. Haren praat met Groningen over fusie en dat zou verder gaan dan ‘het beantwoorden van vragen’, zoals wethouder Michiel Verbeek het noemde. Is er iets aan de hand of is het een overgevoelige reactie in de open wond van de fusie?

De feiten
Groningen en Ten Boer bereiden per 1 januari 2019 een fusie voor. Dat doen ze door in ambtelijke werkgroepen samen te komen en te overleggen hoe hun gemeenten kunnen worden gekoppeld. Haren doet daar niet aan mee, omdat Haren niet wil meedoen aan deze fusie. Desondanks zijn er (volgens onze informatie) drie of vier relevante werkgroepen actief, waar mensen van Groningen en Ten Boer in zitten.

De publiciteit
Naar aanleiding van vragen in de gemeenteraad van de fractie van GVH kwam RTV Noord op het spoor van mogelijk ‘heimelijke deelname’ van Harense ambtenaren aan deze werkgroepen. Omdat dit haaks staat op het officiële beleid van Haren (niet meedoen) werd dit als opvallend nieuwsfeit gebracht. Wethouder Michiel Verbeek (de fusiewethouder die fusie probeert te voorkomen) reageerde met een uitleg van de situatie. Hij zei dat Haren niet meepraat, maar wel beleefd antwoord geeft op operationele vragen van de werkgroepen. Die uitleg wordt kennelijk door mensen gewantrouwd, omdat zij vinden dat daarmee de rol van Haren te passief wordt voorgesteld. Overigens erkende Verbeek tegenover Haren de Krant wél dat op het gebied van ICT actiever wordt overlegd met Groningen. Het mag volgens hem niet zo zijn dat bij een onverhoopte fusie in 2019 ‘digitale ongelukken’ gebeuren. Dagblad van het Noorden borduurt op het thema door en haalt bronnen uit het gemeentehuis aan die stellen dat er wel degelijk wordt overlegd. De krant concludeert dat dit in een geheimzinnige sfeer gebeurt en dat er niet openlijk over mag worden gesproken. Notulen worden niet voorzien van namen van Harenaars.

Is het waar of niet waar?
Ook Haren de Krant heeft contacten in het gemeentehuis van Haren. Vandaag bevestigt één van hen dat er weliswaar goede contacten bestaan met drie of vier werkgroepen, maar dat de gesprekken zich beperken tot ‘onderwerpen rond bedrijfsvoering. Het is niet meer dan een inventarisatie over de huidige stand van zaken. Van enige vorm van beleid is dan ook geen sprake’. De werkgroepen zouden op dit niveau dus vooral ‘inventariseren’ en wachten het besluit van de Tweede Kamer af alvorens op te schalen naar beleidsmatig fuseren. Men noemt dit overleg geen ‘rebellie’ maar meer op een verantwoorde manier voorbereiden op een mogelijk scenario van fusie. ‘Regeren is vooruitzien’. Zelfs als de fusie niet doorgaat kan het nuttig zijn om buurgemeenten goed te kennen, omdat je met hen moet samenwerken.

Analyse
Als je dit incident objectief waarneemt moet je vaststellen dat er feitelijk niet veel spannends aan de hand is. Dagelijks wordt overlegd tussen gemeenten over 1001 onderwerpen. Slechts het feit dat dit nu gebeurt over onderwerpen die direct of zijdelings te maken hebben met de fusieplannen, maakt van dit contact een ‘brandbom’. Het wordt steeds groter gemaakt, omdat het Burgercomité vindt dat de indruk gewekt zou kunnen worden dat Haren zich al bij fusie heeft neergelegd. Maar ook wordt door gebruik van termen als ‘heimelijk wordt er gesproken’ en ‘er mag niet openlijk over worden gesproken’ de indruk gewekt alsof Haren dubbelspion is, die de raad en burgers misleidt. ‘Haren zou enerzijds weigeren om een fusie te bespreken en het stiekem tóch doen’. Dat zou erg zijn. Maar er is nog een variant. ‘Haren is de greep op haar ambtenaren kwijt en die doen maar wat hen belieft onder aanvoering van een vurige gemeentesecretaris’. Ook dat zou erg zijn. Echter wordt door onze bronnen in het gemeentehuis gesteld dat het college op de hoogte is van de contacten met de werkgroepen.

Het verhaal wordt groot gemaakt, doordat de wond van de herindeling open ligt. En dát wordt door deze discussie blootgelegd. De sfeer in het gemeentehuis is gespannen, voor- en tegenstanders vertrouwen elkaar niet altijd. Het college staat onder grote druk en moet alle zeilen bijzetten om een rechte koers te varen. Dat geldt ook voor de Harense lokale en de Groningse provinciale overheid, die elkaar wantrouwen. De ophef over werkgroepen en ‘besmette contacten’ mag een aanbeveling zijn om de fusiewond snel te behandelen voordat zich nieuwe ontstekingen voordoen met blijvende schade. De eerste hulptroepen komen op 19 januari a.s. naar Haren in de vorm van de Vaste Kamercommissie. Nog voor de zomer moet de Tweede Kamer de ultieme diagnose stellen en een beslissing nemen. Hoe die ook uitvalt: daarna moeten de wonden in de Harense samenleving weer helen en moeten de vier dorpen weer samen verder.