Coalitie Haren: Fusie moet een niet bestaand probleem oplossen – lees meer…

Vorige week heeft het Kabinet het langverwachte wetsontwerp naar de Kamer gestuurd, waarin de fusie tussen Haren, Groningen en Ten Boer moet worden geregeld. De Tweede en Eerste Kamer krijgen een plan voorgeschoteld om de gemeenten Haren, Groningen en Ten Boer op te heffen, om daags erna de nieuwe gemeente Groningen te stichten. Volgens gedeputeerde Patrick Brouns een kostbare omweg, waarvoor hij het rebelse Haren verantwoordelijk houdt.

Hij had liever een ‘lichte samenvoeging’ gezien, waarbij Haren en Ten Boer als het ware aan Groningen zouden worden gelijmd. Echter, die lijm is alleen geschikt voor gemeenten die een fusie zien zitten. Zo niet, dan is deze procedure niet mogelijk. Haren wil niet fuseren, dus zegt het Kabinet (kort gezegd): ‘Niets aan te doen. Dan moet het maar met harde hand. Ook als dat betekent dat die ‘kostbare omweg’ gemaakt moet worden.’
Naar verwachting zal de Tweede Kamer zich in het vroege voorjaar uitspreken over het wetsontwerp. Dat moet ook wel, want als de fusie doorgaat moet die op 1 januari 2019 van kracht worden en moeten er in november gemeenteraadsverkiezingen worden gehouden.

Nieuwe aanval op fusieplan
De gang van zaken leidt tot nieuwe speculaties in Haren. Tegenstanders van de fusie, zoals Burgercomité Haren en de coalitiepartijen zien nog mogelijkheden dat in Den Haag alsnog een streep door het plan wordt gezet. Gisteren trad de coalitie van Haren (CDA, GVH en D66) naar buiten met haar analyse van de situatie. De partijen vinden dat dit wetsontwerp bewijst dat er ‘hoe dan ook’ een fusie moet plaatsvinden, ook al is er in Haren geen probleem dat die fusie nodig maakt. Het klopt dat Haren financieel sterker is dan de fusiebouwers voorheen betoogden, want Haren heeft inmiddels een sluitende meerjarenbegroting waarin algemene reserve tot 6,6 miljoen groeit en de solvabiliteit (verhouding eigen vermogen en vreemd vermogen) groeit tot boven 25% (Groningen zit op slechts 8%). In een persverklaring hebben de coalitiepartijen van Haren dit wetsontwerp aangegrepen om nog eens duidelijk te maken wat zij van die fusie vinden: Onnodig en op ondemocratische wijze voorbereid.

Verklaring van de coalitie te Haren (16 oktober 2017)

Tweede Kamer is aan zet
Eindelijk is daar het wetsontwerp, dat aan de leden van de Tweede Kamer een fusie voorstelt tussen
Groningen, Haren en Ten Boer. De fracties van D66, Gezond Verstand Haren en CDA hebben er na
eerste lezing enkele vragen over.

Voor welk probleem is deze herindeling een oplossing?
Van een wetsontwerp waarin een herindeling volgens de wet arhi wordt afgedwongen, mag je
verwachten dat het een oplossing biedt voor een serieus probleem. Uit dit wetsontwerp wordt echter
niet duidelijk welk probleem wordt opgelost. Daar waar het herindelingsadvies van de provincie nog
gebaseerd leek op een noodlijdende gemeente Haren die nodig uit dat lijden verlost moest worden,
erkent het wetsontwerp dat het in Haren best goed gaat. Het wetsontwerp maakt geenszins
aannemelijk dat herindeling voor de gemeente Haren NOODZAKELIJK is.

Wat is de meerwaarde voor de inwoners van Haren?
Van een gedwongen herindeling in het kader van de wet arhi mag je verwachten dat duidelijk wordt
dat herindeling beter is voor de inwoners . De meerwaarde wordt echter niet benoemd. Over de
nadelige gevolgen wordt helemaal niet gerept. Het wetsontwerp gaat simpelweg uit van het
perspectief van een nieuwe grote gemeente. Zo’n grote gemeente heeft ‘meer bestuurskracht’! Nogal
logisch want een grote gemeente heeft ook een grotere taakzwaarte. Is ‘meer’ ook ‘beter’ als het
wordt afgewogen tegen meer afstand en meer bureaucratie?

Wat gaan de raden van Groningen en Ten Boer doen, nu er veel hinder ontstaat?
Het is een goede zaak dat de minister zich houdt aan zijn eigen beleidskader: Haren heeft niet
ingestemd met de herindeling, dus kan er van een lichte variant (Haren en Ten Boer mogen aan de
stad toegevoegd als zij dat zelf willen) geen sprake zijn. Dat de consequentie nu is dat ook de stad
Groningen opgeheven wordt, wisten stad en provincie natuurlijk wel. De provincie koos er
desalniettemin voor de zaken zo voor te stellen dat ook Haren had ingestemd. Terecht wees de Raad
van State erop dat dit niet het geval is. Niet Haren, maar de provincie jaagt de samenleving hiermee
op kosten en trakteert de stad op heel veel rompslomp en hinder.

Wat die hinder betreft: de gemeenteraden van Groningen en Ten Boer hebben eerder unaniem
aangegeven geen hinder te willen ondervinden van Haren: ‘graag of niet’ was de boodschap, want
nodig was het voor hen niet. En als het al zou moeten dan via de lichte variant. Hoe gaan de raden
daar nu mee om? Het zou een goede zaak zijn als ook zij zich zouden houden aan hun eigen kaders!
‘Groningen betaalt een hoge prijs voor de fusie…’ stelt het Dagblad van het Noorden. Maar Haren
heeft daar niet om gevraagd. Voor Groningen is de toevoeging van Haren niet echt nodig, zo was de
opstelling van Groningen tot nu toe. Nu lijkt echter dat in/bij de stad andere belangen spelen om
Haren te annexeren, mogelijk zelfs ‘koste wat kost’!

De Tweede Kamer is aan zet
Het wetsontwerp is naar de Tweede Kamer en die is nu aan zet. De fracties van D66, GVH en CDA
zullen zich maximaal inzetten om aan de leden van de TK duidelijk te maken dat Haren zelfstandig kan
en wil blijven, dat een zelfstandig voortbestaan het beste is voor de inwoners van Haren en dat
daarmee geen schade wordt toegebracht aan de grote buurgemeente.

Tot de TK zich heeft uitgesproken werken wij door aan Beterr Haren en blijft de motie van de raad van
Haren van 5 september 2016 onverminderd van kracht: geen medewerking verlenen aan de
herindeling.

Meinard Wolters, namens GVH

Jacob Boonstra, namens CDA

Marjan Bachman, namens D66