Afvalstoffenheffing zonder Diftar in de praktijk flink duurder voor 90% van de Harenaars

In de tumultueuze raadsdebatten in 2020 over het afschaffen van Diftar in Haren ging het enerzijds over vermeende ‘contractbreuk’ (Haren was het behoud van Diftar beloofd) en anderzijds over de hogere kosten voor Harenaars zodra Diftar zou worden afgeschaft. Bij Diftar betaalt men per kilo afval. Tot afschaffing heeft de gemeente besloten, hoewel het dossier nog niet helemaal is gesloten. Nu de eerste nota’s voor de vernieuwde afvalstoffenheffing dit voorjaar zijn verstuurd kan pas worden bekeken of de kosten voor de gemiddelde Harenaar inderdaad hoger uitvallen zonder Diftar. Dat blijkt het geval.

Het Noordelijk Belastingkantoor heeft tijdens de afhandeling van een bezwaarschrift van een inwoner van Haren openheid moeten geven over de vraag of Harenaars op extra kosten zijn gejaagd nu zij vaste tarieven voor hun afval moeten betalen. Dit levert een interessant inkijkje op in de administratie van het Noordelijke Belastingkantoor.

Uitgangspunt voor deze opgave zijn plm. 8000 particuliere huishoudens in het dorp Haren.  

Stijging van 0% afvalkosten ten opzichte van Diftar: 851 huishoudens (10,0%)
Stijging van 0-100% afvalkosten ten opzichte van Diftar: 437 huishoudens (5,2%)
Stijging van 100-200% afvalkosten ten opzichte van Diftar: 5227 huishoudens (65,3%)
Stijging van 200-300% afvalkosten ten opzichte van Diftar: 1349 huishoudens (16,6%)
Stijging van 300-380% afvalkosten ten opzichte van Diftar: 238 huishoudens (2,9%)

Wat laat dit overzicht zien?
Het overzicht van het NBK ging uit van 7200 huishoudens, terwijl Haren 8.000 woningen telt. We nemen aan dat de 800 onvermelde woningen gelijke of lagere kosten moesten betalen ten opzichte van Diftar. Dat is slechts 10%. De voorspelling van bezorgde (en boze) Harenaars, waaronder het Burgercomité Haren, dat het afschaffen van Diftar bij veel mensen tot hogere kosten zou leiden blijkt dus aantoonbaar geen koudwatervrees te zijn geweest. Voor 90% van de Harenaars werd dit namelijk werkelijkheid. De hardste klap valt bij ruim 6500 Harense huishoudens , die de kosten met 100-380% zagen toenemen. Dat zijn dus mensen die voorheen heel zorgvuldig afval scheidden en hun afvalstroom wisten te beperken. 

Is Groningen te duur of was Haren te goedkoop?
Volgens het NBK verdient de gemeente geen geld aan de afvalstoffenheffing.  Het dekt de begrote kosten. Verdienen mag niet volgens de Wet Milieubeheer. Om die reden vindt het NBK de aanslag dus niet onrechtmatig en verklaarde daarom de klacht van de Harenaar ongegrond. Dit roept echter wel de vraag op of de gemeente Haren destijds het afval verliesgevend heeft ingezameld. Daarvan blijkt bij navraag bij oud-wethouder Michiel Verbeek (Haren) beslist geen sprake. Hij zegt zelfs: “Diftar was in Haren zeer kostendekkend”.

En daarmee komen we dan op de hamvraag of de gemeente Groningen ’te duur’ is of dat de gemeente Haren ’te goedkoop was’. De gemeente (dat zijn wij samen) moet natuurlijk de kosten dekken, maar zijn die kosten dan niet simpelweg te hoog? Wie het weet mag het zeggen.

Foto onder: Een deel van de afhandeling van het bezwaarschrift door het NBK.